Με τις ψήφους της Ν.Δ εγκρίθηκε από την Ολομέλεια της Βουλής ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ενώ όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης καταψήφισαν το νομοσχέδιο, ασκώντας έντονη κριτική τόσο στις αλλαγές του εκλογικού συστήματος όσο και στις ρυθμίσεις που αφορούν τη λειτουργία των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ).
Τέλος η δεύτερη Κυριακή
Από τις σημαντικές αλλαγές που προβλέπει ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι ο τρόπος εκλογής των αυτοδιοικητικών αρχών, με κατάργηση του δεύτερου γύρου των εκλογών.
► Από τις προσεχείς εκλογές του 2028 οι ψηφοφόροι θα έχουν τη δυνατότητα επιλογής και δεύτερου συνδυασμού.
Σε κάθε ψηφοδέλτιο κάτω από το έμβλημα του συνδυασμού, το όνομα του υποψήφιου δημάρχου/περιφερειάρχη και τα ονόματα των υποψηφίων δημοτικών/περιφερειακών συμβούλων, θα υπάρχει η ένδειξη «Εναλλακτική Ψήφος» και από κάτω τα ονόματα των υπόλοιπων συνδυασμών και σε παρένθεση το ονοματεπώνυμο του υποψήφιου δημάρχου/περιφερειάρχη.
Σε περίπτωση που κανένας συνδυασμός δεν συγκεντρώσει το 50% + 1 ψήφο επί των έγκυρων ψήφων της πρώτης επιλογής, οι δύο πρώτοι σε ψήφους συνδυασμοί προκρίνονται στη δεύτερη φάση καταμέτρησης.
Οι δεύτερες ψήφοι (δεύτερη επιλογή) των ψηφοδελτίων των συνδυασμών που μένουν εκτός της δεύτερης φάσης προστίθενται στις ψήφους των δύο πρώτων συνδυασμών.
▬ Επιτυχών συνδυασμός θα ανακηρύσσεται όποιος έχει συγκεντρώσει:
α) κατά την πρώτη φάση, το 50% + 1 ψήφο επί των εγκύρων της πρώτης επιλογής
ή β) κατά τη δεύτερη φάση, τις περισσότερες ψήφους μεταξύ των δύο πρώτων συνδυασμών, στις οποίες συμπεριλαμβάνονται οι δεύτερες ψήφοι των ψηφοδελτίων των συνδυασμών που αποκλείστηκαν από τη δεύτερη φάση.
▬ Δήμαρχος/περιφερειάρχης εκλέγεται ο επικεφαλής του συνδυασμού που πλειοψήφησε με ποσοστό μεγαλύτερο του 42%.
Αν κανένας συνδυασμός δεν υπερβεί αυτό το όριο τότε το αρμόδιο δικαστήριο προβαίνει στο δεύτερο στάδιο προσμέτρησης: στις ψήφους των δύο πρώτων συνδυασμών αθροίζονται, ανά συνδυασμό, οι εναλλακτικές ψήφοι που τους αντιστοιχούν, από τα ψηφοδέλτια των λοιπών συνδυασμών, οι οποίοι δεν μετέχουν στο δεύτερο στάδιο της προσμέτρησης.
▬ Επιτυχών συνδυασμός ανακηρύσσεται ο συνδυασμός, που έλαβε στο δεύτερο στάδιο της προσμέτρησης την απόλυτη ή σχετική πλειοψηφία.
▬ Η θητεία της κάθε δημοτικής/περιφερειακής αρχής είναι πενταετής και οι εκλογές θα διεξάγονται κάθε φορά την τελευταία Κυριακή του Νοεμβρίου.
TIP (διευκρίνηση υπουργού εσωτερικών):
Στις αυτοδιοικητικές εκλογές που θα γίνουν με το νέο σύστημα (του ενός γύρου), «εάν κάποιος συνδυασμός, μαζί με τις συμπληρωματικές ψήφους, πάρει κάτω από 42%, θα μειωθεί λιγάκι η πλειοψηφία, που έχει στο Δημοτικό Συμβούλιο. Αντί για παράδειγμα να είναι 15-10, θα είναι 14-11. Θα υπάρχει μία κάμψη των “τριών πέμπτων” σε πιο αναλογικό σύστημα, κατά τι», είπε ο κ. Λιβάνιος.
Σημαντικές αλλαγές στο πρόγραμμα χορήγησης voucher για τη φιλοξενία παιδιών σε βρεφικούς, βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς, καθώς και για τη συμμετοχή σε Κέντρα Δημιουργικής Απασχόλησης Παιδιών (ΚΔΑΠ) και ΚΔΑΠ ΑμεΑ, φέρνει η Κοινή Υπουργική Απόφαση 117009 ΕΞ 2026(ΦΕΚ Β΄ 4374/16.07.2026).
Η σημαντικότερη παρέμβαση αφορά την αύξηση των εισοδηματικών ορίων, ώστε να μπορούν να ενταχθούν περισσότερες οικογένειες στο πρόγραμμα.
Για τη χορήγηση πλήρους αξίας τοποθέτησης (voucher), τα ανώτατα οικογενειακά εισοδήματα διαμορφώνονται ως εξής:
έως 27.000 ευρώ για οικογένειες με έως δύο παιδιά,
έως 30.000 ευρώ για τρία παιδιά,
έως 33.000 ευρώ για τέσσερα παιδιά,
έως 36.000 ευρώ για πέντε ή περισσότερα παιδιά.
Παράλληλα, αυξάνονται και τα όρια για τη μειωμένη αξία τοποθέτησης στις δομές παιδικών σταθμών και ΚΔΑΠ.
Για τον κύκλο 2025-2026, δικαιούχες είναι οικογένειες με εισόδημα:
έως 35.000 ευρώ για έως δύο παιδιά,
έως 38.000 ευρώ για τρία παιδιά,
έως 41.000 ευρώ για τέσσερα παιδιά,
έως 44.000 ευρώ για πέντε παιδιά,
ενώ στις πολύτεκνες οικογένειες το όριο αυξάνεται κατά 3.000 ευρώ για κάθε επιπλέον παιδί.
Ιδιαίτερη πρόβλεψη εισάγεται για τον β’ κύκλο (2026-2027), καθώς τα παιδιά των πολύτεκνων οικογενειών (τέσσερα παιδιά και άνω) θα μπορούν να συμμετέχουν στις συγκεκριμένες δομές χωρίς εισοδηματικά κριτήρια, με τη σχετική δαπάνη να καλύπτεται από ειδικό τμήμα του προϋπολογισμού του προγράμματος.
Η νέα ΚΥΑ αναμένεται να αυξήσει τον αριθμό των ωφελούμενων οικογενειών που θα αποκτήσουν πρόσβαση σε δημοτικούς και ιδιωτικούς παιδικούς σταθμούς, βρεφονηπιακούς σταθμούς, ΚΔΑΠ και ΚΔΑΠ ΑμεΑ μέσω voucher. Για τους δήμους και τους φορείς που λειτουργούν αντίστοιχες δομές, η διεύρυνση των δικαιούχων συνεπάγεται πιθανή αύξηση της ζήτησης για θέσεις φιλοξενίας, ενώ η πρόβλεψη δεύτερης πρόσκλησης από την ΕΕΤΑΑ δημιουργεί νέα ευκαιρία συμμετοχής για οικογένειες που μέχρι σήμερα βρίσκονταν εκτός των εισοδηματικών ορίων.
Η έναρξη λειτουργίας του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ) δεν αφορά μόνο τους ιδιώτες ιδιοκτήτες.
Σημαντικές προκλήσεις καλούνται να αντιμετωπίσουν και οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης, καθώς εκτιμάται ότι πάνω από το 60% της δημοτικής ακίνητης περιουσίας δεν έχει δηλωθεί ποτέ στο έντυπο Ε9, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις δεν έχει καταγραφεί ούτε στο Ελληνικό Κτηματολόγιο.
Η εικόνα αυτή αναδεικνύει σοβαρές αδυναμίες στη διαχείριση της δημοτικής περιουσίας, τη στιγμή που ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης επιβάλλει στους δήμους συγκεκριμένες υποχρεώσεις για την καταγραφή, προστασία και αξιοποίησή της.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς ακινήτων, από τα περίπου 195.000 μοναδικά δημοτικά ακίνητα που εμφανίζονται στο Ελληνικό Κτηματολόγιο, περίπου 120.000 δεν έχουν δηλωθεί στην ΑΑΔΕ μέσω του Ε9, με αποτέλεσμα να παραμένουν ουσιαστικά «αόρατα» για τη φορολογική διοίκηση.
Ειδικότερα:
► σε 56 από τους 332 δήμους δεν εμφανίζεται συμπληρωμένο το συνολικό πλήθος εγγραφών στο Κτηματολόγιο,
► σε αρκετές περιπτώσεις οι εγγραφές με Κωδικό Αριθμό Εθνικού Κτηματολογίου (ΚΑΕΚ) είναι μηδενικές,
► υπάρχουν δήμοι που διαθέτουν χιλιάδες δικαιώματα στο Κτηματολόγιο αλλά ελάχιστα δηλωμένα ακίνητα στο Ε9,
► ενώ σε άλλες περιπτώσεις συμβαίνει το αντίστροφο.
► Παράλληλα, δεν είναι λίγοι οι δήμοι όπου διαφορετικές υπηρεσίες διαχειρίζονται ανεξάρτητες βάσεις δεδομένων, χωρίς ενιαία εικόνα της δημοτικής περιουσίας.
Σοβαρό πρόβλημα
Η ελλιπής καταγραφή δεν αποτελεί μόνο διοικητικό ζήτημα, καθώς ακίνητα που δεν έχουν δηλωθεί σωστά:
δεν μπορούν να αξιοποιηθούν επενδυτικά,
δυσκολεύονται να ενταχθούν σε χρηματοδοτικά προγράμματα, όπως το ΕΣΠΑ,
δεν μπορούν να ανακαινιστούν ή να ενεργειακά αναβαθμιστούν μέσω ευρωπαϊκών πόρων,
δημιουργούν προβλήματα σε εκμισθώσεις ή άλλες μορφές αξιοποίησης,
ενδέχεται να οδηγήσουν σε πρόστιμα εκπρόθεσμης δήλωσης όταν τελικά καταγραφούν.
Επιπλέον, όταν ένα δημοτικό ακίνητο δεν είναι φορολογικά καταχωρισμένο, ο δήμος ενδέχεται να αντιμετωπίσει δυσκολίες ακόμη και στην είσπραξη νόμιμων μισθωμάτων ή στην έκδοση των απαραίτητων φορολογικών παραστατικών.
Η χθεσινή συζήτηση στο Δημοτικό Συμβούλιο δεν αποκάλυψε απλώς μια αποτυχία. Αποκάλυψε μια πολιτική εξαπάτηση που κράτησε χρόνια.
Για τρία ολόκληρα χρόνια η δημοτική αρχή και η διοίκηση της ΔΕΥΑΝ παρουσίαζαν στους κατοίκους του Αχλαδοκάστρου έργο ύδρευσης προϋπολογισμού 140.000 ευρώ. Για τρία χρόνια το έργο ήταν εγγεγραμμένο στα τεχνικά προγράμματα με αυτό το ποσό. Για τρία χρόνια ζητούσαν έγκριση δαπάνης 17.012,22 ευρώ για αναδάσωση, παρουσιάζοντας αυτό ως το βασικό εμπόδιο για την υλοποίησή του.
Σήμερα, αφού το έργο χάθηκε, ανακάλυψαν ξαφνικά ότι απαιτούνταν 517.000 ευρώ.
Και γεννάται το αυτονόητο ερώτημα:
Δεν το γνώριζαν ή το έκρυβαν;
Σε κανένα από τα έγγραφα που παρουσιάστηκαν δεν αναφέρεται ότι το έργο δεν μπορούσε να υλοποιηθεί λόγω ανεπαρκούς χρηματοδότησης. Σε κανένα έγγραφο της αλληλογραφίας με το Υπουργείο Εσωτερικών δεν εμφανίζεται το επιχείρημα των 517.000 ευρώ που επικαλούνται σήμερα.
Αντίθετα, η ίδια η ΔΕΥΑΝ ζητούσε την έγκριση των 17.012,22 ευρώ για να προχωρήσει το έργο.
Γνώριζαν επίσης ότι η προθεσμία ολοκλήρωσης έληγε στις 31 Δεκεμβρίου 2025.
Γνώριζαν ότι ο χρόνος τελείωνε.
Γνώριζαν ότι το έργο κινδύνευε.
Και όμως δεν έκαναν τίποτα.
Σήμερα επιχειρούν να μεταθέσουν τις ευθύνες σε μια τεχνική περιγραφή των 517.000 ευρώ, για την οποία δεν προκύπτει ούτε αριθμός πρωτοκόλλου έγκρισης ούτε οποιαδήποτε επίκλησή της σε όλη την προηγούμενη πορεία του έργου.
Η αλήθεια είναι μία:
Όταν υπήρχε χρόνος μιλούσαν για 140.000 ευρώ. Όταν χάθηκε το έργο θυμήθηκαν τα 517.000 ευρώ.
Οι κάτοικοι του Αχλαδοκάστρου αξίζουν μια ξεκάθαρη απάντηση:
Τους λέγατε ψέματα επί τρία χρόνια ή δεν είχατε ιδέα τι έργο διαχειριζόσασταν;
Ό,τι από τα δύο κι αν ισχύει, η κατάληξη είναι η ίδια:
Το έργο χάθηκε, το πρόβλημα του νερού παραμένει και η ευθύνη έχει ονοματεπώνυμο.