Δομικός, λειτουργικός ή εκλογικός ο τελευταίος ανασχηματισμός; Ευέλικτο και νέο ή πολυδαίδαλο και βαριά φορτωμένο κυβερνητικό σχήμα; Ανάλογα με τον τρόπο που βλέπει και ερμηνεύει κανείς τα πράγματα δίνει τη δική του άποψη. Εξάλλου η δημοκρατία ακριβώς σε αυτό στηρίζεται, στον πλουραλισμό.
Ο ανασχηματισμός εξάλλου δεν είναι τίποτε άλλο παρά ανασύνταξη δυνάμεων για την επίτευξη του στόχου. Και στην πολιτική ιστορία της χώρας μας κι όχι μόνο, ο στόχος είναι η νίκη στις εκλογές.
Πώς επιτυγχάνεται η νίκη; Το επιθυμητό θα ήταν με σκληρή δουλειά και ορατά αποτελέσματα. Στην πολιτική όμως η νίκη τις περισσότερες φορές συνδέεται με συμμαχίες και ισορροπίες, με δυνατές μεταγραφές ή τρανταχτές καρατομήσεις και τα τελευταία χρόνια με δυνατά εκλογικά επιτελεία και επικοινωνιακά μέσα.
Στο πλαίσιο αυτό αναιρούνται και εύκολα ξεχνιούνται υποσχέσεις και δεσμεύσεις για μικρά ευέλικτα σχήματα με τεχνοκρατικό προσανατολισμό προκειμένου να συσπειρωθούν και να αξιοποιηθούν όλες εκείνες οι δυνάμεις που θα οδηγήσουν στην επόμενη νίκη.
Αυτή η λογική δεν περιορίζεται μόνο στο κεντρικό κράτος αλλά διαποτίζει όλο το σύστημα φτάνοντας μέχρι και την τελευταία κοινότητα. Ποιοι επιλέγονται ως υποψήφιοι; Τα «γκεσέμια». Ποιοι εκλέγονται; Αυτοί που έχουν τη μεγαλύτερη πελατειακή σχέση με την κοινωνία. Ποιοι αξιοποιούνται μετεκλογικά; Όλοι όσοι θα συμβάλλουν στην επόμενη νίκη.
Αντίστοιχα των πολυπληθών κυβερνητικών σχημάτων είναι τα περιφερειακά και τα δημοτικά σχήματα. Αντιπεριφερειάρχες, αντιδήμαρχοι, εντεταλμένοι σύμβουλοι, συνεργάτες, πρόεδροι και διοικητικά συμβούλια νομικών προσώπων και δημοσίων εταιρειών στο ανώτατο όριο που προβλέπει ο νόμος. Επειδή έτσι είναι πιο αποτελεσματικό το εκάστοτε σχήμα ή επειδή έτσι διασφαλίζονται οι υποστηρικτές για τις επερχόμενες εκλογές; Η ζυγαριά γέρνει στη δεύτερη εκδοχή. Όσοι περισσότεροι παίρνουν θέση και ακόμα καλύτερα έμμισθη, όσοι παίρνουν αξιώματα και όσοι θα εμπλουτίσουν το βιογραφικό τους με κάποια απασχόληση στον ευρύτερο δημόσιο τομέα τόσο περισσότεροι θα συστρατευθούν στον κοινό αγώνα ώστε στη νέα περίοδο να εξασφαλίσουν τα κεκτημένα ή να τα διευρύνουν.
Τα παρατράγουδα βέβαια αρχίζουν την περίοδο των ανασχηματισμών και των αλλαγών από κάποιους που φεύγουν και αντικαθίστανται. Σε τοπικό επίπεδο σε κάθε δημοτική περίοδο οι δυσαρέσκειες εμφανίζονται λίγο πριν ή μετά τις αλλαγές που γίνονται στη διοίκηση του δήμου. Τότε αρχίζει η κριτική που φτάνει μέχρι και καταγγελίες, τότε αρχίζουν οι μετακινήσεις από τη μια παράταξη σε άλλη που τους υπόσχεται μεγαλύτερη θητεία σε αξιώματα.
Κάποιοι βέβαια πιο προνοητικοί και καλοί παίκτες λόγω μακράς εμπειρίας, λίγο πριν το νήμα ανεξαρτητοποιούνται και έτσι βγάζουν από πάνω τους τη «ρετσινιά» της αποπομπής και προχωρούν στο επόμενο βήμα. Αυτά είναι γνωστά και η κοινωνία τα έχει ζήσει σε πολλές παραλλαγές τους.
Για το λόγο αυτό ορισμένοι δήμαρχοι αφήνουν τα πράγματα ως έχουν για να μη δημιουργήσουν αντιδράσεις στο παραταξιακό τους σχήμα, Αυτό όμως μπορεί να οδηγήσει σε αδράνεια και εφησυχασμό ακόμα και σε αλαζονεία.
Ο ανασχηματισμός στο κυβερνητικό σχήμα γίνεται με το βλέμμα στραμμένο στις κάλπες και όπλο τον αιφνιδιασμό, γιατί δεν είναι σίγουρο πότε θα γίνουν εκλογές.
Στην αυτοδιοίκηση όμως που η ημερομηνία των εκλογών είναι προσδιορισμένη το πλεονέκτημα του αιφνιδιασμού χάνεται, γι’ αυτό το βλέμμα των τοπικών αρχόντων από την αρχή της θητείας τους είναι αποκλειστικά στραμμένο στην κάλπη.
Κλιμακώνεται η πίεση προς τα αρμόδια Υπουργεία και ενόψει προεκλογικής περιόδου, καθώς από την Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας – ΚΕΔΕ, αποφασίστηκε η αποστολή νέας, αυστηρότερης επιστολής με βασικό αίτημα την άμεση έκτακτη οικονομική ενίσχυση των δήμων με τουλάχιστον δύο επιπλέον δόσεις ΚΑΠ έως το τέλος Ιουνίου, καθώς – όπως τονίστηκε με δραματικούς όρους στη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου – πολλοί δήμοι βρίσκονται πλέον στα όρια οικονομικής ασφυξίας.
Η συζήτηση στην ΚΕΔΕ ανέδειξε με έντονο τρόπο την πραγματική εικόνα που διαμορφώνεται στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, με τις συνεχείς αυξήσεις στα καύσιμα, στους μισθούς, στα υλικά, στις υπηρεσίες πολιτικής προστασίας και στις λειτουργικές ανάγκες να έχουν «τινάξει τα οικονομικά των Δήμων στον αέρα».
Χαρακτηριστικό είναι ότι ήδη αρκετοί δήμοι καταναλώνουν οικονομικά αποθέματα καυσίμων που αντιστοιχούν στον Αύγουστο, γεγονός που σημαίνει πως πριν καν φτάσει το φθινόπωρο κινδυνεύουν να εξαντλήσουν τους διαθέσιμους πόρους για βασικές λειτουργίες όπως η κίνηση απορριμματοφόρων, οχημάτων πολιτικής προστασίας και δημοτικών υπηρεσιών.
Τονίστηκε έντονα το αδιέξοδο που δημιουργείται όταν οι δήμοι καλούνται να καλύψουν άμεσες λειτουργικές ανάγκες όχι με πρόσθετη κρατική στήριξη, αλλά αφαιρώντας πόρους από τεχνικά προγράμματα, κοινωνικές δαπάνες ή έργα τοπικής ανάπτυξης. Με απλά λόγια, όπως επισημάνθηκε, οι δήμοι κινδυνεύουν να βρεθούν μπροστά σε ένα οξύ δίλημμα: είτε να συνεχίσουν να λειτουργούν κόβοντας έργα και κοινωνικές παροχές, είτε να μετακυλήσουν το βάρος στους δημότες μέσω αυξήσεων τελών – κάτι που όχι μόνο είναι κοινωνικά δυσβάστακτο αλλά και πρακτικά δεν μπορεί να εφαρμοστεί άμεσα μέσα στη χρονιά.
Στο πλαίσιο της Διεθνούς Ημέρας Μουσείων 2026, που αυτή τη χρονιά έχει θέμα «Τα Μουσεία ενώνουν τον κόσμο», η είσοδος θα είναι ελεύθερη στα Δημόσια Μουσεία και τους Αρχαιολογικούς Χώρους, τη Δευτέρα 18 Μαΐου 2026.
Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Αιτωλοακαρνανίας και Λευκάδας διοργανώνει φέτος σε μουσεία της τις ακόλουθες δράσεις, οι οποίες ξεκινούν από το Σάββατο 16 Μαΐου.
Πιο συγκεκριμένα:
Το Σάββατο 16 Μαΐου
Ώρα 19.00: στο Ξενοκράτειο Αρχαιολογικό Μουσείο στο Μεσολόγγι
Διάλεξη της Ομότιμης Καθηγήτριας του Πανεπιστημίου του Delaware Νίνας Σουγιουλτζόγλου-Kallmyer, με θέμα «Γονατιστή αναπολεί την ένδοξη γενιά της η Ελλάδα του Delacroix πάνω στα ερείπια του Μεσολογγίου».
Η έκθεση του πίνακα στο Ξενοκράτειο, αποτέλεσμα συνεργασίας του Υπουργείου Πολιτισμού με το Μουσείο Καλών Τεχνών του Μπορντώ, στις συλλογές του οποίου ανήκει το έργο, αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα για το πώς τα μουσεία πραγματικά ενώνουν τον κόσμο. Η διακεκριμένη καθηγήτρια και ιστορικός τέχνης κ. Σουγιουλτζόγλου-Kallmyer, έχοντας ασχοληθεί σε βάθος με το έργο του Eugène Delacroix, θα μιλήσει για τον διάσημο πίνακα και το ιστορικό πλαίσιο γύρω από αυτόν.
Τη Δευτέρα 18 Μαΐου
Ώρα 10.00 π.μ.: Περιήγηση στο Κάστρο της Αγ. Μαύρας Λευκάδας:
Αρχαιολόγος της Εφορείας θα προσφέρει στο ΚΔΑΠ ΜΕΑ Λευκάδας μία περιήγηση στο Κάστρο, με στόχο την προαγωγή της διαφορετικότητας και την ενίσχυση του αισθήματος του ανήκειν. Κατά την περιήγηση στον χώρο και στο νέο μικρό μουσείο του κάστρου θα γίνει αναφορά και στις υποδομές προσβασιμότητας που υλοποιήθηκαν στο πλαίσιο του έργου ΕΣΠΑ «ΙΟΝΙΑ ΝΗΣΙΑ 2014-2020 – Ανάδειξη Κάστρου Αγίας Μαύρας». Επικοινωνία: τηλ. 26313 60611, pstaikou@culture.gr
Ώρα 10.00 π.μ.: Μία μέρα στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θέρμου
Αρχαιολόγος της Εφορείας θα προσφέρει στο Κέντρο Ημερήσιας Φροντίδας Ηλικιωμένων (ΚΗΦΗ) Δήμου Θέρμου, σε συνεργασία με την Εταιρεία Φίλων Αρχαιολογικού Χώρου και Μουσείου Θέρμου, μία περιήγηση στο Μουσείο με σκοπό την παρουσίαση των ευρημάτων του αρχαίου Θέρμου και τη γνωριμία με τον αρχαίο οικισμό, που είναι από τους αρχαιότερους της περιοχής. Επικοινωνία: τηλ. 26313 60613, amakradima@culture.gr
Ώρες 10.00-12.00 π.μ.: Μουσείο Κάστρου Ναυπάκτου – Ξένοι και ντόπιοι, κάτοικοι και επισκέπτες στο Κάστρο Ναυπάκτου
Αρχαιολόγος και συντηρήτρια της ΕΦΑ Αιτωλοακαρνανίας και Λευκάδας, σε συνεργασία με τον Σύλλογο Ξενοδόχων Ναυπακτίας, θα προσφέρουν μία θεματική περιήγηση σε επιλεγμένα εκθέματα του Μουσείου Κάστρου Ναυπάκτου, με θέμα την πολυπολιτισμική κοινωνία της βυζαντινής και μεταβυζαντινής πόλης, στην οποία ζούσαν αρμονικά κάτοικοι ερχόμενοι από πολλές περιοχές της Μεσογείου (έμποροι, αξιωματούχοι και γιατροί από τη Δύση, Μαυριτανοί πειρατές, Εβραίοι, Αρβανίτες, Οθωμανοί και χριστιανοί). Με στοιχεία από τις περιγραφές περιηγητών αλλά και τα κινητά ευρήματα που εκτίθενται στο Μουσείο θα παρουσιαστούν η καθημερινή ζωή και η αλληλεπίδραση μεταξύ των διαφορετικών εθνοτήτων.
Το κρίσιμο ζήτημα για το εκλογικό σύστημα για δήμους και περιφέρειες και ειδικά το όριο εκλογής από τον πρώτο γύρο, επανέρχεται στο τραπέζι με το δεύτερο προσχέδιο του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης
Ωστόσο, στο νέο σχέδιο δεν εμφανίζεται ρητή κατάργηση των δύο γύρων, παρά τα σενάρια που είχαν κυκλοφορήσει το προηγούμενο διάστημα.
Η συζήτηση αφορά κυρίως τρία πιθανά σενάρια:
► Διατήρηση του σημερινού 43% για εκλογή από την πρώτη Κυριακή
► Αλλαγή του ποσοστού εκλογής
► Ή μοντέλο «μιας Κυριακής» με διαφορετικό σύστημα κατανομής
Για αρκετούς αυτοδιοικητικούς, η διατήρηση των δύο γύρων θεωρείται στοιχείο ισχυρής δημοκρατικής νομιμοποίησης, καθώς ο εκλεγμένος δήμαρχος αποκτά ευρύτερη αποδοχή.
Στον αντίποδα, όσοι υποστηρίζουν ένα σύστημα «μιας Κυριακής» εκτιμούν ότι μειώνει
το κόστος των εκλογών, και σίγουρα τις πολιτικές συμφωνίες μεταξύ πρώτης και δεύτερης Κυριακής.
Σε κάθε περίπτωση, το τελικό κείμενο του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης θα δείξει αν το Υπουργείο Εσωτερικών θα προχωρήσει τελικά σε βαθιά αλλαγή του εκλογικού μοντέλου των ΟΤΑ ή αν θα παραμείνει το σημερινό εκλογικό σύστημα, με δεύτερο γύρο.