Όταν ζητείται από τον πολίτη να δείχνει ατομική και κοινωνική ευθύνη σημαίνει ότι η πολιτεία και όλοι οι θεσμοί και οι δομές που την εκπροσωπούν έχουν διαμορφώσει και εξ-ασφαλίσει όλες εκείνες τις προϋποθέσεις, προκειμένου ο πολίτης να εμπιστεύεται τους εκπροσώπους του και την εκάστοτε εξουσία.
Η εμπιστοσύνη χτίζεται και κερδίζεται με τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότητα. Όταν αυτά λείπουν ή εμφανίζονται καλυμμένα με τον μανδύα της νομιμοφάνειας, τότε ο πολίτης απογοητεύεται και μηδενίζει τα πάντα με την πιο εύκολη ισοπεδωτική ατάκα «όλοι μια από τα ίδια».
Και σε αυτό δεν έχει και πολύ άδικο, γιατί συνηθίζεται ο τρόπος άσκησης κριτικής να προσαρμόζεται ανάλογα με τη θέση που ο καθένας βρίσκεται.
Άλλα υποστηρίζει και υπερασπίζεται όταν βρίσκεται στην εξουσία κι άλλα όταν περνάει στην αντιπολίτευση και το αντίστροφο. Είδος προς εξαφάνιση τείνει να είναι η σταθερότητα και η συνέπεια στην έκφραση απόψεων και στην άσκηση πολιτικής.
Με αφορμή λοιπόν το θέμα της προμήθειας εκτυπωτικού χαρτιού που δημοσιοποιήθηκε στο πλαίσιο της άσκησης κριτικής από την πλευρά της αντιπολίτευσης, προκύπτουν ερωτήματα και δημιουργείται καλοπροαίρετος προβληματισμός σχετικά με το τρόπο που λειτουργεί το σύστημα προμηθειών του δήμου αλλά και σχετικά με τη διαχείριση των προμηθειών αυτών ιδιαίτερα σε ότι αφορά τα αναλώσιμα και τον κινητό εξοπλισμό.
Ποιες είναι οι διαδικασίες που προηγούνται πριν από μια απευθείας ανάθεση;
Έχουν διασφαλιστεί όλες οι αναγκαίες προϋποθέσεις που οδηγούν στην ουσία της διαφάνειας ή απλά τηρούνται οι τυπικά νόμιμες διαδικασίες; Γιατί προσφορές μπορεί να ζητούνται πριν την απόφαση της απευθείας ανάθεσης αλλά με ποιο τρόπο, από ποιους και πώς αξιολογούνται οι προσφορές; Είναι «ανοιχτές» σε όλους και μπορούν να ελεγχθούν από όλους;
Τα παραπάνω ερωτήματα δεν μπορούν να απαντηθούν από το έγγραφο της απευθείας ανάθεσης που ανεβαίνει στο Διαύγεια και στο οποίο συνοπτικά παρουσιάζονται διαδικασίες. Δεν μπορεί να ελεγχθεί αν οι διαδικασίες πέρα από τυπικά νόμιμες πληρούν την ουσιαστική διαφάνεια και αξιοκρατία, βασικές συνιστώσες του σεβασμού στο δημόσιο συμφέρον.
Επίσης δεν μπορούν να απαντηθούν ερωτήματα που αφορούν τα κριτήρια αξιολόγησης μιας απόφασης που αφορά την προμήθεια υλικών;
Η σύγκριση τιμών και προδιαγραφών οπωσδήποτε παίζει πρωταρχικό ρόλο.
Τί γίνεται όμως όταν φαίνεται ότι έχει επιλέγει προμήθεια με υψηλότερο κόστος; Δεν κλήθηκαν άλλοι προμηθευτές που μπορούσαν να δώσουν σε πιο χαμηλή τιμή ή δεν πληρούσαν τις προϋποθέσεις;
Και τα ερωτηματικά συνεχίζονται πώς είναι δυνατόν σε άλλη δομή του δήμου να προμηθεύονται εκτυπωτικό χαρτί σε πολύ χαμηλότερη τιμή συγκριτικά με το δήμο;
Και μετά την προμήθεια, προκύπτουν νέα ερωτηματικά σχετικά με την αποθήκευση και τη διαχείριση του υλικού. Ως γνωστό ο δήμος δεν διαθέτει οργανωμένη αποθήκη. Πώς λοιπόν εξασφαλίζεται η σωστή διαχείριση των υλικών;
Σε μια εποχή που η κοινωνία δέχεται ασφυκτική πίεση, οικονομικά και ψυχολογικά, και μετρά ακόμα και το ευρώ για να τα βγάλει πέρα με τους λογαριασμούς και τις καθημερινές ανάγκες, είναι ακόμα μεγαλύτερη η ανάγκη να μην μένουν αναπάντητα ερωτήματα και απορίες στον δημότη για θέματα που αφορούν τη διαχείριση δημόσιων αγαθών.
Και κυρίως να μην μπαίνει το σαράκι της αμφιβολίας και της αμφισβήτησης.
Είναι απολύτως αναγκαίο να διασφαλιστούν οι προϋποθέσεις εκείνες που θα κάνουν τον πολίτη να εμπιστεύεται το κράτος.
Εξάλλου η εμπιστοσύνη λειτουργεί πάντα ανταποδοτικά.
Τις φωτιές και την αποψίλωση του εδάφους που έχουμε κατά τους καλοκαιρινούς μήνες ακολουθούν πλημμύρες, με τις πρώτες βροχές.
Για την αντιπλημμυρική θωράκιση της χώρας, με πρόσφατη εγκύκλιο, η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας ζητά άμεση κινητοποίηση Δήμων και Περιφερειών, θέτοντας συγκεκριμένες ενέργειες και αυστηρό χρονοδιάγραμμα προετοιμασίας ενόψει της χειμερινής περιόδου 2026-2027.
Τι πρέπει να κάνουν άμεσα οι Δήμοι
Η εγκύκλιος θέτει συγκεκριμένες υποχρεώσεις για τους Δήμους. Μεταξύ άλλων, ζητείται να προχωρήσουν άμεσα:
► στον έλεγχο και συντήρηση των δικτύων ομβρίων υδάτων των οδών αρμοδιότητάς τους,
► στον έλεγχο και τη συντήρηση των αντιπλημμυρικών έργων αρμοδιότητάς τους,
► προγραμματισμό και την εκτέλεση νέων έργων αντιπλημμυρικής προστασίας, όπου απαιτείται.
► Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στον καθαρισμό και τη συντήρηση των εσχαρών και των φρεατίων υδροσυλλογής, των αγωγών και των λοιπών στοιχείων του δικτύου ομβρίων.
► Οι Δήμοι καλούνται να διαθέτουν επικαιροποιημένο κατάλογο με χώρους προσωρινής καταφυγής εκτός των ζωνών υψηλής επικινδυνότητας πλημμύρας, στους οποίους θα πρέπει να υπάρχει εύκολη πρόσβαση τόσο για τους πολίτες όσο και για τα οχήματα της ΕΛ.ΑΣ., του Πυροσβεστικού Σώματος και του ΕΚΑΒ.
► Για περιοχές που βρίσκονται μέσα σε ζώνες υψηλού πλημμυρικού κινδύνου, πρέπει επιπλέον να προσδιοριστούν κατάλληλα κτίρια για ασφαλή επιτόπου καταφυγή.
Οι κρίσιμες ημερομηνίες
Με βάση τις οδηγίες της ΓΓΠΠ, ο Σεπτέμβριος του 2026 αποτελεί ουσιαστικά τον μήνα επιχειρησιακής προετοιμασίας των ΟΤΑ:
► Έως το πρώτο δεκαήμερο Σεπτεμβρίου: σύγκληση Τοπικών Επιχειρησιακών Συντονιστικών Οργάνων Πολιτικής Προστασίας – ΤΕΣΟΠΠ και αντίστοιχα Περιφερειακών ΠΕΣΟΠΠ.
► Έως το πρώτο δεκαπενθήμερο Σεπτεμβρίου: χαρτογράφηση των σημείων αυξημένης πλημμυρικής επικινδυνότητας από τις Τεχνικές Υπηρεσίες Δήμων και Περιφερειών.
► Έως τις 20 Σεπτεμβρίου: ειδική ενημέρωση από τις Περιφέρειες προς τον Γενικό Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας και το ΕΣΚΕΔΙΚ για συγκεκριμένες διαπεριφερειακές περιπτώσεις οργανωμένης απομάκρυνσης πολιτών.
► Εντός Σεπτεμβρίου: σχεδιασμός και διεξαγωγή άσκησης Πολιτικής Προστασίας για πλημμύρες, με πρόβλεψη και για οργανωμένη προληπτική απομάκρυνση πολιτών.
Κάποτε πήγαινες στο πανηγύρι για να χορέψεις. Σήμερα πας κυρίως για να αποδείξεις ότι πήγες.
Η διαφορά είναι μικρή μόνο αν δεν έχεις κινητό. Αν έχεις, είναι τεράστια.
Το παλιό πανηγύρι ήταν μια απλή υπόθεση.
Μια πλατεία, μερικά τραπέζια, ένα πάλκο, μουσική και άνθρωποι που ήξεραν να διασκεδάζουν χωρίς να χρειάζεται να ενημερώσουν προηγουμένως τους διαδικτυακούς τους φίλους.
Δεν υπήρχε ανάγκη για story, reel, live μετάδοση ή φωτογραφία με λεζάντα «Αξέχαστες στιγμές». Οι στιγμές ήταν πράγματι αξέχαστες, επειδή δεν περνούσε ο μισός χρόνος τους ψάχνοντας την κατάλληλη γωνία για λήψη.
Σήμερα, πριν αρχίσει ο χορός, αρχίζει η παραγωγή. Κάποιος κρατάει το κινητό, κάποιος ποζάρει, κάποιος τραβάει βίντεο και κάποιος άλλος ελέγχει αν το βίντεο «γράφει».
Το πανηγύρι έχει αποκτήσει πλέον και σκηνοθεσία. Λείπει μόνο ο σκηνοθέτης με το «πάμε!».
Και βέβαια, τίποτα δεν πρέπει να μείνει εκτός πλάνου. Ούτε το ποτήρι, ούτε το πιάτο, ούτε το χέρι που σηκώνεται στον χορό. Διότι αν δεν ανέβηκε στο Instagram, υπήρξε άραγε;
Ακόμη και το ντύσιμο έχει αλλάξει. Κάποτε φορούσες ό,τι άντεχες μέχρι το πρωί. Τώρα χρειάζεσαι εμφάνιση κατάλληλη για πανηγύρι, αλλά ταυτόχρονα και για φωτογράφιση μόδας. Το παραδοσιακό χωριό απέκτησε, χωρίς να το ζητήσει, τη δική του πασαρέλα.
Και μετά έρχεται η μουσική. Εκεί όπου κάποτε ο ήχος κουβαλούσε μνήμη, τόπο και παράδοση, σήμερα ακούς τραγούδια κακής ποιότητας που φορούν τη στολή του παραδοσιακού, σε ανυπόφορα ντεσιμπέλ. Όσο πιο δυνατά, τόσο καλύτερα. Αν μετά το τρίτο τραγούδι δεν έχεις χάσει προσωρινά την ακοή σου, μάλλον το ηχείο δεν ήταν αρκετά μεγάλο.
Φυσικά, δεν φταίνε τα κινητά. Τα κινητά είναι απλώς εργαλεία. Το πρόβλημα αρχίζει όταν η καταγραφή αντικαθιστά τη συμμετοχή. Όταν αντί να χορεύεις, κοιτάς αν σε τραβάει κάποιος. Όταν αντί να ακούς τη μουσική, ελέγχεις αν βγήκες καλά στο βίντεο.
Κάποτε το πανηγύρι ήταν μια ευκαιρία να ξεχάσουμε για λίγο τον εαυτό μας. Σήμερα κινδυνεύει να γίνει μια ευκαιρία να τον διαφημίσουμε.
Και κάπως έτσι, από την πλατεία του χωριού φτάσαμε στην παγκόσμια σκηνή του Instagram.
Άλλωστε, τι αξία έχει να περάσεις καλά με τους ανθρώπους γύρω σου, αν δεν το μάθουν πρώτα οι 1.237 ακόλουθοί σου;
Ίσως, τελικά, το πιο παραδοσιακό πράγμα που μπορούμε να κάνουμε σε ένα πανηγύρι είναι το πιο απλό: να αφήσουμε για λίγο το κινητό στην τσέπη και να χορέψουμε. Χωρίς αποδεικτικά στοιχεία.
Γιατί το αληθινό πανηγύρι δεν χρειάζεται κάμερα. Χρειάζεται ανθρώπους που να είναι πραγματικά εκεί.