ΕΛΛΑΔΑ
Κοινόχρηστος χώρος, το σκηνικό της δημόσιας ζωής
Οι ημέρες αυτές προσφέρονται για να σκεφτούμε την αξία και τη σημασία που έχει ο κοινόχρηστος, ο δημόσιος, χώρος. Ο στολισμός και ο διάκοσμος του κοινόχρηστου χώρου δημιουργεί και διαμορφώνει το εορταστικό κλίμα των ημερών, ζεσταίνει τις καρδιές, αλλάζει τη διάθεση και παρακινεί τον πολίτη να βγει έξω από το σπίτι του, να περπατήσει, να συναντήσει το συμπολίτη του, να συνομιλήσει, να απολαύσει και να χαρεί.
Με τη βοήθεια, λοιπόν, του λαμπερού φωτισμού των ημερών ίσως μπορούμε να συνειδητοποιήσουμε ότι στον δημόσιο χώρο αναπτύσσονται εκείνες οι πολιτιστικές και κοινωνικές δραστηριότητες που συμβάλλουν και καθρεφτίζουν το κοινωνικό και πολιτιστικό επίπεδο των κοινωνιών. Από την Αγορά της πόλης και όλες τις δημόσιες διεργασίες, την εκκλησία του δήμου της αρχαιότητας και μετέπειτα στις πλατείες των χωριών και των πόλεων όπου γίνονταν όλες οι παραδοσιακές κοινωνικές συναθροίσεις και τα πολιτιστικά δρώμενα και στη συνέχεια στις πλατείες των σύγχρονων πόλεων όπου οι πολίτες αλληλεπιδρούν, αναπτύσσουν δραστηριότητες ή απλά βρίσκουν την αναψυχή περιδιαβαίνοντας ελεύθερα, οι κοινόχρηστοι χώροι διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην πολιτική, πολιτιστική και κοινωνική ζωή.
Για να καταλάβει κανείς πώς λειτουργεί μια κοινωνία, πρέπει να παρατηρήσει πώς η κοινωνία αυτή διαχειρίζεται τους δημόσιους χώρους της. Η γενική εντύπωση δεν είναι θετική.
Ξεκινώντας από το θεσμικό επίπεδο, που βάζει τους κανόνες οι οποίοι πρέπει να γίνονται σεβαστοί και να εφαρμόζονται, απουσιάζει το αίσθημα της συνολικής ευθύνης από τη Διοίκηση. Επικρατούν σύγχυση αρμοδιοτήτων, συναρμοδιότητες, ανεπάρκεια των διοικητικών και ελεγκτικών δομών. Κυριαρχεί διαχρονικά η έλλειψη και κακοδιαχείριση πόρων σε κεντρικό επίπεδο. Οι δήμοι από τη μεριά τους, με άλλοθι τη έλλειψη πόρων, καταστρατηγούν τον χαρακτήρα του δημόσιου χώρου σαν κοινόχρηστου αγαθού.
Η απουσία επίσης οργανωμένου σχεδιασμού και προγράμματος διαχείρισης των δημόσιων χώρων είναι ολοφάνερη. Βιώνουμε προβληματικές ή αποτυχημένες διαμορφώσεις πλατειών και άλλων κοινόχρηστων χώρων. Η απουσία ορθολογικού σχεδιασμού συχνά υποδηλώνει ότι οι αποσπασματικές ρυθμίσεις που τελικά επιλέγονται, συνδέονται με ιδιωτικά συμφέροντα και δεν εξυπηρετούν τον πολίτη, λαμβάνονται δηλαδή περισσότερο υπόψη οι ομάδες συμφερόντων παρά το γενικό συμφέρον.
Μεγάλο πρόβλημα αποτελεί επίσης η αντιμετώπιση του δημόσιου χώρου από τους ίδιους τους πολίτες. Είναι ολοφάνερη η ιδιοκτησιακή, ατομικιστική αντίληψη χρήσης. Αυτό καταδεικνύει την απουσία συλλογικής συνείδησης. Χαρακτηριστικό είναι το πώς συμπεριφερόμαστε σαν πολίτες (ευτυχώς όχι όλοι) στον δημόσιο χώρο. Όλοι έχουμε παρατηρήσει τη μετάπτωση του δημόσιου χώρου σε «ιδιωτικό», με την καταχρηστική συμπεριφορά οδηγών, εμπόρων, ιδιοκτητών αλλά και οικιστών.
Η ψυχική αποξένωση του πολίτη από το δημόσιο χώρο οδηγεί στην ιδιώτευση, στην περιχαράκωσή του δηλαδή στον ατομικό ιδιωτικό χώρο εκχωρώντας σε άλλους, «τους εκλεκτούς ολίγους» τη διαχείριση των κοινωνικών και πολιτικών ζητημάτων και τη μετατροπή του ίδιου σε εμπορικό πελάτη και χρήστη ιδιωτικών προϊόντων.
Ο επανακαθορισμός της σχέσης με τον κοινόχρηστο δημόσιο χώρο θα επανακαθορίσει και την αντίληψη μας και τη σχέση μας με τα κοινά και το κοινό συμφέρον.
Κι ας ξεκινήσουμε από τα του οίκου μας δηλαδή του δήμου μας.
Με εκδηλώσεις που ξεκίνησαν το απόγευμα του Σαββάτου 25 Ιουλίου, παραμονή της εορτής, η Ναύπακτος γιόρτασε με λαμπρότητα την Αγία Παρασκευή.
Στις 19:00 τελέστηκε Μεγάλος Πολυαρχιερατικὸς Εσπερινός, χοροστατούντων των Μητροπολιτών Ναυπάκτου και Αγ. Βλασίου κ. Ιερόθεου και Ισπανίας & Πορτογαλίας κ. Πολύκαρπου.
Ακολούθησε αρτοκλασία στην Πλατεία Φαρμάκη, ενώ ακολούθησε η λιτάνευση της Ιεράς Εικόνας της Αγίας Παρασκευής στους δρόμους της πόλης, με τη συμμετοχή του Κλήρου, των τοπικών αρχών, πλήθους πιστών και με επικεφαλής την Παπαχαραλαμπείο Φιλαρμονική.
Ανήμερα της εορτής, Κυριακή 26 Ιουλίου στις 7:00 το πρωί θα τελεστεί ο Πανηγυρικός Όρθρος και η Αρχιερατική Θεία Λειτουργία, ενώ στις 7:00 το απόγευμα θα τελεστούν ο Εσπερινός και η Ιερά Παράκληση προς τιμήν της Αγίας Παρασκευής.
Ο Δήμος Ναυπακτίας και η Ιερά Μητρόπολη Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου διοργανώνουν εκδήλωση για τους απόδημους Ναυπακτίους, την Τρίτη, 28 Ιουλίου 2026 και ώρα 20:30 στο Ενετικό Λιμάνι (δυτικός βραχίονας).
Στην εκδήλωση συμμετέχουν η Χορωδία Δημοτικής Μουσικής της Μητροπόλεως υπό τη διεύθυνση του Π.Αναστασόπουλου και τμήματα του Λαογραφικού Πολιτιστικού Χορευτικού Ομίλου Ναυπάκτου (Λ.Π.Χ.Ο.Ν.) «Ανεμογιάννης» και του Ναυπακτιακού Χορευτικού Ομίλου Φίλων Ελληνικής Παράδοσης (ΝΑ.Χ.Ο.Φ.Ε.Π.) «Ναυς».
ΕΛΛΑΔΑ
Κάστρο Ναυπάκτου: Η ανάδειξη της ιστορίας δεν μπορεί να σημαίνει απώλεια του φυσικού του χαρακτήρα
Το Κάστρο της Ναυπάκτου αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα και καλύτερα διατηρημένα κάστρα της Ελλάδας. Είναι ένα μνημείο που δεν ξεχωρίζει μόνο για την ιστορική και αρχαιολογική του αξία, αλλά και για τη μοναδική αρμονία που είχε διαμορφωθεί μέσα στους αιώνες ανάμεσα στα τείχη και το φυσικό περιβάλλον.
Οι πρόσφατες εκτεταμένες υλοτομίες, που πραγματοποιήθηκαν με το σκεπτικό της προστασίας του κάστρου από πυρκαγιά και της ανάδειξης των τειχών, προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις. Η πρόταση της δημοτικής αρχής, η οποία υιοθετήθηκε από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού, είχε ως αποτέλεσμα μια εικόνα που δύσκολα αφήνει ασυγκίνητο οποιονδήποτε αγαπά το μνημείο.
Σήμερα, μεγάλο μέρος του κάστρου θυμίζει περισσότερο έναν γυμνό βραχώδη λόφο παρά το ιστορικό τοπίο που γνωρίζαμε επί δεκαετίες. Η εικόνα αυτή, κατά την άποψή μου, αδικεί το ίδιο το μνημείο και απογοητεύει ακόμη και πολλούς από εκείνους που πίστευαν ότι η απομάκρυνση μέρους της βλάστησης θα βοηθούσε στην ανάδειξη των τειχών.
Το κάστρο δεν ήταν απροστάτευτο
Αξίζει να υπενθυμίσουμε ότι κατά την υλοποίηση του έργου «Συνολική Ανάδειξη του Κάστρου Ναυπάκτου», την περίοδο 2005–2008, δεν πραγματοποιήθηκαν μόνο εργασίες αποκατάστασης και ανάδειξης.
Το έργο περιλάμβανε και ένα ολοκληρωμένο σύστημα πυροπροστασίας:
- εγκαταστάθηκε πλήρες δίκτυο πυρόσβεσης στις τρεις πρώτες ζώνες του κάστρου,
- δημιουργήθηκαν πυροσβεστικές φωλιές από την Ακρόπολη μέχρι την κύρια είσοδο,
- εγκαταστάθηκε αντλητικό συγκρότημα στην Ακρόπολη,
- κατασκευάστηκε δεξαμενή πυρόσβεσης χωρητικότητας τουλάχιστον 120 κυβικών μέτρων.
Τα παραπάνω αποδεικνύουν ότι η προστασία του μνημείου από τον κίνδυνο πυρκαγιάς είχε ήδη αποτελέσει βασική προτεραιότητα της προηγούμενης μεγάλης ανάδειξής του.
Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν απαιτούνται παρεμβάσεις συντήρησης της βλάστησης. Σημαίνει όμως ότι θα μπορούσε να αναζητηθεί μια πιο ισορροπημένη λύση, με επιλεκτικές απομακρύνσεις και σωστή διαχείριση του πρασίνου, χωρίς να αλλοιωθεί τόσο δραστικά η φυσιογνωμία του χώρου.
Η πραγματική πρόκληση σήμερα είναι η προσβασιμότητα
Ίσως όμως το σημαντικότερο ζήτημα να μην είναι πλέον τα δέντρα.
Το πραγματικό στοίχημα είναι να αποκτήσει το Κάστρο της Ναυπάκτου ουσιαστική και ασφαλή πρόσβαση για όλους τους πολίτες.
Άτομα με αναπηρία, ηλικιωμένοι, οικογένειες με μικρά παιδιά και επισκέπτες με κινητικές δυσκολίες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα στην πρόσβαση προς τα ανώτερα διαζώματα του κάστρου.
Άλλωστε, η ανάγκη αυτή επισημάνθηκε δημόσια ακόμη και από την ίδια την Υπουργό Πολιτισμού, κ. Λίνα Μενδώνη, κατά τα εγκαίνια των αιθουσών του Μουσείου Βυζαντινών Εκθεμάτων στην Ακρόπολη του κάστρου.
Αυτό θα έπρεπε σήμερα να αποτελεί την πρώτη προτεραιότητα.
Χρειάζεται συνολική κυκλοφοριακή λύση
Παράλληλα, προβληματισμό προκαλεί και η προτεινόμενη λύση της λωρίδας επιβράδυνσης στον περιφερειακό δρόμο, με σύνδεση προς τον δασικό δρόμο του πρώτου διαζώματος.
Η θέση της προβλεπόμενης εισόδου βρίσκεται επάνω σε έντονη στροφή της περιμετρικής οδού, γεγονός που δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για την οδική ασφάλεια και τη λειτουργικότητα της παρέμβασης.
Ίσως θα άξιζε να εξεταστεί μια διαφορετική τεχνική προσέγγιση, όπως η κατασκευή ενός κυκλικού κόμβου στο τμήμα της περιμετρικής που βρίσκεται ακριβώς πίσω από το κάστρο, σε συνδυασμό με τη διαμόρφωση ασφαλούς οδικής σύνδεσης προς το μνημείο.
Μια τέτοια λύση ενδεχομένως να εξυπηρετούσε καλύτερα τόσο τους επισκέπτες όσο και την ασφαλή κυκλοφορία των οχημάτων.
Το Κάστρο αξίζει έναν ολοκληρωμένο σχεδιασμό
Η προστασία ενός ιστορικού μνημείου δεν εξαντλείται στην αποκάλυψη των τειχών του. Οφείλει να συνδυάζει την αρχαιολογική ανάδειξη, τη διατήρηση του φυσικού τοπίου, την περιβαλλοντική ισορροπία, την πυροπροστασία, την ασφάλεια και κυρίως την προσβασιμότητα για όλους.
Το Κάστρο της Ναυπάκτου δεν είναι απλώς ένα αρχαιολογικό μνημείο. Είναι το σύμβολο της πόλης, ένας ζωντανός χώρος ιστορίας, πολιτισμού και αναψυχής.
Η συζήτηση, λοιπόν, δεν πρέπει να περιορίζεται στο αν κόπηκαν πολλά ή λίγα δέντρα. Πρέπει να αφορά το πώς θέλουμε να είναι το Κάστρο της Ναυπάκτου τα επόμενα πενήντα χρόνια: ένα μνημείο ζωντανό, προσβάσιμο, ασφαλές και αρμονικά ενταγμένο στο φυσικό του περιβάλλον.
Η ιστορία και η φύση δεν είναι αντίπαλοι. Στη Ναύπακτο μπορούν —και πρέπει— να συνυπάρχουν.
Ανδρέας Χ. Κωνσταντόπουλος
Επικεφαλής της παράταξης “Αλλάζουμε Πλεύση”
Η γελοιογραφία της εβδομάδας
Τιμώντας τους απόδημους Ναυπακτίους
Πώς θα καταλάβουμε αν κάποιος κλέβει το Wi-Fi μας και πώς να τον πετάξουμε έξω
Σε οικονομική ασφυξία οι Δήμοι
Κάστρο Ναυπάκτου: Η ανάδειξη της ιστορίας δεν μπορεί να σημαίνει απώλεια του φυσικού του χαρακτήρα
Πανελλαδικές 2026: Αύριο 23/7 ανακοινώνονται οι βάσεις εισαγωγής
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ7 έτη agoΔωρεάν ένσημα σε ανέργους μέχρι τη σύνταξη
-
ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ-ΣΥΝΔΡΟΜΗ9 έτη ago -
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ8 έτη agoΗ σωστή σειρά εφαρμογής των προϊόντων ομορφιάς
-
ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ8 έτη agoΤα νέα δεδομένα για τα Πολεοδομικά της Ναυπάκτου
-
ΚΟΙΝΩΝΙΑ7 έτη agoΟι 5 πιο ενεργοβόρες συσκευές στο σπίτι
-
ΡΕΠΟΡΤΑΖ6 έτη agoΒοήθεια στο Σπίτι: Βγήκε ο πρώτος Πίνακας με όσους προηγούνται – Προθεσμία για τα δικαιολογητικά
-
ΡΕΠΟΡΤΑΖ7 έτη agoΑπό τα μαθητικά θρανία στα αμφιθέατρα
-
ΕΛΛΑΔΑ8 έτη agoΜάντρα τέλος;