«Το σχέδιο που έχει δει το φως της δημοσιότητας οφείλει να προσαρμοστεί στις τοπικές ανάγκες και να αποκτήσει τα χαρακτηριστικά μίας πραγματικής μεταρρύθμισης που θα υπηρετεί τη Δικαιοσύνη και τον πολίτη του τόπου μας», ανέφερε ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας, Νεκτάριος Φαρμάκης, κατά την τοποθέτησή του την Δευτέρα 22 Ιανουαρίου 2024, στην έκτακτη συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου σχετικά με το νέο Δικαστικό Χάρτη της Χώρας.
Η συνεδρίαση πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία του ίδιου του Περιφερειάρχη και μετά από τις αντιδράσεις που έχουν ήδη ανακύψει σε τοπικό επίπεδο σχετικά με τις αλλαγές που προβλέπονται στο σχέδιο νόμου που έχει δει το φως της δημοσιότητας, παρουσία βουλευτών και εκπροσώπων της αυτοδιοίκησης, των Δικηγορικών Συλλόγων και άλλων φορέων της Δυτικής Ελλάδας.
Στην τοποθέτησή του ο κ. Φαρμάκης, εξέφρασε τη διαφωνία του με τις προβλέψεις του σχεδίου, σημειώνοντας πως «το σχέδιο που κυκλοφορεί και βλέπει το φως της δημοσιότητας, ουδόλως απαντάει στις απαιτήσεις του όρου “μεταρρύθμιση”». Μάλιστα για να τεκμηριώσει αυτήν του την άποψη, ο κ. Φαρμάκης παράθεσε συγκεκριμένα επιχειρήματα, επισημαίνοντας μεταξύ άλλων:
Η ανάγκη συνεννόησης και συμπόρευσης δεν φαίνεται να υπάρχει τουλάχιστον όσον αφορά στον δικαστικό χάρτη της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας. Συνηγορεί δε προς τούτο η ρητή αντίθεση των δικηγορικών συλλόγων, αλλά και η αντίστοιχη ομόθυμη στάση των συλλογικών οργάνων των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης.
Ουδόλως φαίνεται να υπολογίζεται το αυξανόμενο κόστος των πολιτών για μεγαλύτερες μετακινήσεις για να ασκήσουν το νόμιμο δικαίωμα τους να αποταθούν στον φυσικό τους δικαστή.
Παρέπεμψε επίσης στη μελέτη με τίτλο “Μεταρρύθμιση σε Τρεις Κρίσιμους Τομείς του Δικαστικού Συστήματος» που εξέδωσε τον Ιανουάριο του 2021 η διαΝΕΟσις, η οποία προκρίνει την ανάγκη αναδιάταξης του δικαστικού χάρτη και σε αυτήν γίνεται λόγος για το στοιχείο της πυκνότητας του πληθυσμού που προσδιορίζεται στους 1-2 δικαστικούς σχηματισμούς ανά 1ΟΟ.ΟΟΟ κατοίκους. «Εύκολα λοιπόν κανείς αντιλαμβάνεται ότι στην Περιφέρεια μας , η προτεινόμενη αναδιάταξη ΔΕΝ πληροί την ως άνω προϋπόθεση» παρατήρησε ο κ. Φαρμάκης, προσθέτοντας «Και πολύ περισσότερα, εάν κάποιος συμπεριλάβει και τα υπόλοιπα κριτήρια, όπως είναι η γεωμορφολογία, οι αποστάσεις, το οδικό δίκτυο, κλπ, τότε καταλαβαίνει εύκολα ότι μάλλον προς την αντίθετη κατεύθυνση θα έπρεπε να κινείται η δρομολογούμενη αναδιάρθρωση».
Επικαλέστηκε ακόμη τον έγκριτο πρώην δικαστικό και πρώην αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης, Παναγιώτη Πικραμένο, ο οποίος στο πλαίσιο συνεδρίου του Κύκλου Ιδεών (7/11/22)μιλώντας για την ανάγκη μεταρρύθμισης της Ελληνικής Δικαιοσύνης, είχε υποστηρίξει ότι η μεταρρύθμιση μπορεί να πετύχει όταν προηγουμένως έχει νιώσει την ανάγκη της το σύνολο της κοινωνίας. «Θα προσέθετα ότι χρειάζεται και μία συναίνεση αυτών που θα δεχτούν τη μεταρρύθμιση, δηλαδή κατ’ εξοχήν των δικαστικών λειτουργών και του νομικού κόσμου, διότι μεσολαβεί η έννοια της δικαστικής ανεξαρτησίας η οποία κατοχυρώνεται από το Σύνταγμα» συμπλήρωσε ο Περιφερειάρχης.
Ολοκληρώνοντας την τοποθέτησή του, ο κ. Φαρμάκης, μίλησε για την ανάγκη διατύπωσης μίας διευκρίνησης, μίας επισήμανσης, αλλά και μίας πρότασης. Συγκεκριμένα, είπε:
«Η διευκρίνιση είναι πως δεν πρέπει να αντιμετωπίζουμε οποιοδήποτε ζήτημα – ειδικά το ζήτημα της Δικαιοσύνης – δογματικά. Είμαστε εδώ για να ακούσουμε, να μάθουμε, να συζητήσουμε. Είμαστε πάντοτε ανοικτοί στον διάλογο και πάντοτε λειτουργούμε με γνώμονα το συμφέρον των πολιτών. Επιζητούμε διάλογο και διαβούλευση, λοιπόν. Και για άλλη μία φορά εκφράζουμε την πάγια άποψη μίας Αυτοδιοίκησης που υπηρετεί την κοινωνία και φωνάζει: «Τίποτα για εμάς, χωρίς εμάς».
Η επισήμανση είναι ότι η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας – και θεωρώ ότι εκφράζω το σύνολο ή τουλάχιστον την πλειοψηφία του συμβουλίου μας – θα σταθεί στο πλευρό των τοπικών λειτουργών της Δικαιοσύνης, όχι από τοπικό πατριωτισμό, αλλά επειδή πιστεύουμε ακράδαντα ότι το σχέδιο που έχει δει το φως της δημοσιότητας οφείλει να προσαρμοστεί στις τοπικές ανάγκες και να αποκτήσει τα χαρακτηριστικά μίας πραγματικής μεταρρύθμισης που θα υπηρετεί τη Δικαιοσύνη και τον πολίτη του τόπου μας.
Και η πρόταση είναι, το Περιφερειακό μας Συμβούλιο, αφού ακούσει τις απόψεις των προσκεκλημένων μας και φυσικά, οι παρατάξεις και οι σύμβουλοι διατυπώσουν τις δικές τους θέσεις, να καταλήξει σε μία απόφαση, που θα μπορούσε να έχει και τη μορφή έγγραφου ψηφίσματος, που θα αποκρυσταλλώνει την άποψη του Περιφερειακού Συμβουλίου ως συνηγορία στις θέσεις των τοπικών φορέων».
Η συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου συνεχίζεται με τις τοποθετήσεις των παρευρισκόμενων εκπροσώπων φορέων και των επικεφαλής των παρατάξεων του Περιφερειακού Συμβουλίου.
Σημειώνεται ότι στη διάρκεια της συνεδρίασης τηρήθηκε ενός λεπτού σιγή στη μνήμη του Νίκου Τσούκαλη επί σειρά ετών νομαρχιακού συμβούλου, υποψηφίου Νομάρχη και πρώην βουλευτή.
Η τοποθέτηση του Περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδας Νεκτάριου Φαρμάκη για τον δικαστικό χάρτη, στον σύνδεσμο: https://youtu.be/9YL0SmIETL4
Την πρόταση του Δημάρχου Ναυπακτίας κ.Βασίλη Γκίζα για την ένταξη της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης και Αποχέτευσης Ναυπακτίας (ΔΕΥΑΝ) στην ΕΥΔΑΠ ενέκρινε το Δημοτικό Συμβούλιο. Στόχος είναι να περιοριστούν τα χρέη που επιβαρύνουν την επιχείρηση και τον Δήμο και να εξασφαλιστούν αξιόπιστες υπηρεσίες ύδρευσης και αποχέτευσης για τους πολίτες.
Με την ένταξη στην ΕΥΔΑΠ, η ΔΕΥΑΝ μπορεί να λάβει κρατική επιδότηση τουλάχιστον 4,1 εκ. ευρώ για την αποπληρωμή χρεών από λογαριασμούς ρεύματος. Παράλληλα, η ΕΥΔΑΠ θα αναλάβει τη λειτουργία και τη συντήρηση των δικτύων ύδρευσης και αποχέτευσης, αξιοποιώντας την εμπειρία, το προσωπικό και τους πόρους της. Η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου αποτελεί το πρώτο βήμα αυτής της διαδικασίας.
Γιατί χρειάζεται αλλαγή
Το βασικό πρόβλημα της ΔΕΥΑΝ είναι ότι τα έσοδά της δεν επαρκούν για τις ανάγκες λειτουργίας της. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στο Δημοτικό Συμβούλιο, τα ετήσια έσοδα κυμαίνονται περίπου στα 2 εκ. ευρώ. Η δαπάνη ρεύματος, από περίπου 605.000 ευρώ το 2019, έφτασε τα 1,8 εκ. ευρώ το 2022 και αναμένεται να ανέλθει στα 2 εκ. ευρώ το 2026. Παράλληλα, το κόστος προσωπικού, μαζί με τη σχετική εργολαβία, ανέρχεται περίπου στις 800.000 ευρώ ετησίως. Επομένως, μόνο για ρεύμα και προσωπικό εκτιμάται ότι απαιτούνται περισσότερα χρήματα από όσα εισπράττει η επιχείρηση, πριν καλυφθούν οι επισκευές, οι προμήθειες και οι παλαιότερες υποχρεώσεις. Επιπλέον, στην κατάσταση αυτή προστίθενται και τα βάρη του παρελθόντος, όπως δάνεια συνολικού ύψους περίπου 3 εκ. ευρώ που συνήφθησαν την περίοδο 2007-2015 και εξυπηρετούνται με τη συνδρομή του Δήμου, καθώς και η δικαστική εκκρεμότητα για το έργο Λαδόπουλου, που αφορά στην ίδια συμμετοχή της ΔΕΥΑΝ, αρχικού ύψους περίπου 2,5 εκ. ευρώ.
Παράλληλα, η ΔΕΥΑΝ εξυπηρετεί 104 οικισμούς, με εκτεταμένα και πεπαλαιωμένα δίκτυα που χρειάζονται συχνές παρεμβάσεις. Σε πολλές περιοχές, η μεταφορά του νερού απαιτεί συνεχή λειτουργία αντλιών, αυξάνοντας την κατανάλωση ρεύματος. Τις ανάγκες αυτές καλύπτουν μόλις 26 εργαζόμενοι (14 μόνιμοι και 12 μέσω εργολάβου), ενώ το οργανόγραμμα προβλέπει 46 θέσεις. Η λειτουργία της επιχείρησης επιβαρύνεται επιπλέον από τις ανείσπρακτες οφειλές καταναλωτών, που υπερβαίνουν τα 3 εκ. ευρώ. Ο Δήμαρχος δεν παρέλειψε να επισημάνει και τις ευθύνες της κεντρικής Πολιτείας για την υποστελέχωση των ΔΕΥΑ, τις καθυστερήσεις στη σύνδεση φωτοβολταϊκών έργων και την ανεπαρκή στήριξη για την αντιμετώπιση του αυξημένου ενεργειακού κόστους. Υπογραμμίζοντας την ανάγκη αλλαγής, ο ίδιος τόνισε: «Στόχος είναι να σταματήσουμε την αιμορραγία τώρα. Αφήνουμε πίσω το μοντέλο που απέτυχε πανελλαδικά και διαχρονικά, επιλέγοντας αξιόπιστη λύση».
Τί προσφέρει η ένταξη στην ΕΥΔΑΠ
Η κρατική επιδότηση για το ενεργειακό χρέος της ΔΕΥΑΝ υπολογίζεται περίπου στα 4,1 εκ. ευρώ, έναντι συνολικής οφειλής προς τη ΔΕΗ περίπου 5,5 εκ. ευρώ. Για την αξιοποίηση αυτής της δυνατότητας απαιτούνταν η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου να ληφθεί έως τις 31 Οκτωβρίου 2026. Πέρα από τη μείωση του χρέους, η ΕΥΔΑΠ διαθέτει οργανωμένες τεχνικές υπηρεσίες και, λόγω του μεγέθους της, μεγαλύτερη δυνατότητα να εξασφαλίζει ευνοϊκότερες τιμές στην ενέργεια και στις προμήθειες και χρηματοδοτήσεις για έργα. Αυτές οι δυνατότητες δημιουργούν προϋποθέσεις καλύτερης συντήρησης και αναβάθμισης των δικτύων της Ναυπακτίας. Προτεραιότητες του Δήμου είναι η διατήρηση τοπικής εξυπηρέτησης των πολιτών, η κάλυψη των ορεινών κοινοτήτων, η αποκατάσταση των βλαβών και η μέριμνα για τους εργαζομένους.
Σημειώνεται ότι η απόφαση δεν ολοκληρώνει από μόνη της τη μεταφορά. Θα προηγηθεί η αποτίμηση της αξίας των υποδομών, ενώ το ποσό που θα καταβάλει η ΕΥΔΑΠ για τη μεταβίβασή τους θα αξιοποιηθεί για την αποπληρωμή των υπόλοιπων υποχρεώσεων. Η διαδικασία θα ολοκληρωθεί με σύμβαση, την οποία ο Δήμος μπορεί να μην υπογράψει εάν οι τελικοί όροι κριθούν ασύμφοροι.
Οι παρεμβάσεις που έχουν προηγηθεί
Η Δημοτική Αρχή έχει στηρίξει τη ΔΕΥΑΝ στην αποπληρωμή παλαιότερων δανείων, ενώ ολοκληρώθηκε η εξόφληση της παλαιάς ρύθμισης προς τη ΔΕΗ. Επίσης, συνεχίζεται η δικαστική διεκδίκηση για τη γνωστή οικονομική απαίτηση που αφορά στο έργο Λαδόπουλου. Για τη μείωση του ενεργειακού κόστους προχωρά προς ολοκλήρωση η αναβάθμιση των αντλιοστασίων, προϋπολογισμού περίπου 7 εκ. ευρώ. Επιπλέον, έχει εξασφαλιστεί χρηματοδότηση και έχει υπογραφεί σύμβαση για φωτοβολταϊκό πάρκο 1 MW στη Βομβοκού, για το οποίο εκκρεμούν οι όροι σύνδεσης με το δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας, με αντίστοιχες καθυστερήσεις να αντιμετωπίζουν Δήμοι και ΔΕΥΑ σε όλη τη χώρα.
Ωστόσο, η αύξηση του κόστους λειτουργίας και τα συσσωρευμένα χρέη απαιτούν συνολικότερη αντιμετώπιση.
Νέα δάνεια ισοδυναμούν με νέο φαύλο κύκλο χρεών
Όπως επεσήμανε ο Δήμαρχος κατά την εισήγησή του, ένα νέο δάνειο μπορεί να εξοφλήσει παλαιούς λογαριασμούς, αλλά δεν μειώνει το κόστος της καθημερινής λειτουργίας. Η ΔΕΥΑΝ θα πρέπει να πληρώνει τους νέους λογαριασμούς και, ταυτόχρονα, τις δόσεις και τους τόκους του δανείου, με εγγυητή τον Δήμο. Αντίστοιχα, η πρόταση για μεταφορά των υπηρεσιών στον Δήμο ή η συγχώνευση με άλλη ΔΕΥΑ δεν οδηγεί σε διαγραφή ή ρύθμιση των οφειλών και υποχρεώσεων της επιχείρησης. Ως εκ τούτου, κάθε εναλλακτική πρόταση πρέπει να εξηγεί πώς θα καλυφθούν τα χρέη και οι λειτουργικές ανάγκες, χωρίς διαρκή επιβάρυνση των δημοτών με υπέρογκες αυξήσεις.
Στο πλαίσιο αυτό, ο κ.Γκίζας σχολίασε: «Απορρίπτουμε τους νέους υπέρογκους δανεισμούς που επιπόλαια προτείνει η αντιπολίτευσηκαι που μόνο σε αδιέξοδα και νέους φαύλους κύκλους θα μας οδηγήσουν. Απορρίπτουμε τη δήθεν εξυγίανση της ΔΕΥΑΝ, που υποκριτικά προτείνει η αντιπολίτευση, αφού μόνο με υπέρογκες αυξήσεις μπορεί να επιτευχθεί».
Με την απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, ο Δήμος Ναυπακτίας προχωρά στην επόμενη φάση, με στόχο τη μείωση των χρεών και τη βελτίωση των υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης σε όλη τη Ναυπακτία. Η αξιολόγηση των τελικών όρων θα γίνει με κριτήριο το συμφέρον των δημοτών, την κάλυψη των αναγκών της πόλης και των χωριών και την αξιόπιστη λειτουργία των δικτύων.-
Το 61,7% των υπόχρεων Δήμων δεν διαθέτει Συμπαραστάτη του Δημότη, (ανάμεσά τους και ο Δήμος Ναυπακτίας), ενώ μόλις το 38,3% έχει ολοκληρώσει τη σχετική διαδικασία.
Ο Συμπαραστάτης του Δημότη και της Επιχείρησης αποτελεί θεσμό διαμεσολάβησης μεταξύ των πολιτών, των επιχειρήσεων και των δημοτικών υπηρεσιών.
Θεσπίστηκε με τον νόμο 3852/2010 («Καλλικράτης»), με σκοπό την αντιμετώπιση φαινομένων κακοδιοίκησης, την προστασία των δικαιωμάτων των πολιτών και τη βελτίωση της λειτουργίας της τοπικής αυτοδιοίκησης.
Ο Συμπαραστάτης δεν υποκαθιστά τη δημοτική διοίκηση ούτε λειτουργεί ως δικαστική αρχή. Παρεμβαίνει διαμεσολαβητικά, αναζητώντας λύσεις και επισημαίνοντας διοικητικές δυσλειτουργίες.
Ποιες είναι οι αρμοδιότητές του
Ο Συμπαραστάτης δέχεται και διερευνά επώνυμες καταγγελίες πολιτών και επιχειρήσεων σχετικά με πράξεις ή παραλείψεις δημοτικών υπηρεσιών και δημοτικών νομικών προσώπων.
Οι βασικές λειτουργίες του περιλαμβάνουν:
Διερεύνηση καταγγελιών: Εξετάζει περιπτώσεις πιθανής κακοδιοίκησης και προβλημάτων στη συναλλαγή πολιτών και επιχειρήσεων με τον Δήμο.
Διαμεσολάβηση: Επικοινωνεί με τις αρμόδιες υπηρεσίες και αναλαμβάνει πρωτοβουλίες για την επίλυση των προβλημάτων.
Εντοπισμό διοικητικών δυσλειτουργιών: Αναδεικνύει επαναλαμβανόμενα προβλήματα που επηρεάζουν την εξυπηρέτηση των δημοτών.
Υποβολή προτάσεων: Διατυπώνει εισηγήσεις για τη βελτίωση της δημοτικής διοίκησης και των σχέσεών της με τους πολίτες.
Σύνταξη ετήσιας έκθεσης: Παρουσιάζει δημόσια το έργο του, τις υποθέσεις που εξέτασε και τις διαπιστώσεις του.
Η υποβολή καταγγελίας στον Συμπαραστάτη δεν καταργεί τη δυνατότητα προσφυγής στον Συνήγορο του Πολίτη ή σε άλλες αρμόδιες ελεγκτικές και διοικητικές αρχές.
Οι αλλαγές
Ο νόμος 5314/2026 φέρνει σημαντικές αλλαγές στη διαδικασία επιλογής του Συμπαραστάτη.
Σύμφωνα με το άρθρο 152, η επιλογή είναι υποχρεωτική για τους Δήμους με πληθυσμό 20.000 κατοίκων και άνω. Στους μικρότερους Δήμους παρέχεται η δυνατότητα επιλογής Συμπαραστάτη, χωρίς να αποτελεί υποχρέωση.
► Ο Συμπαραστάτης επιλέγεται από το Δημοτικό Συμβούλιο, με φανερή ψηφοφορία και πλειοψηφία των δύο τρίτων (2/3) του συνόλου των μελών του.
Εάν δεν επιτευχθεί η απαιτούμενη πλειοψηφία, προβλέπονται επαναληπτικές ψηφοφορίες.
Κατά την τρίτη ψηφοφορία απαιτείται πλειοψηφία δύο τρίτων των παρόντων μελών, χωρίς να προσμετρώνται στον αριθμό των παρόντων οι δηλώσεις αποχής.
► Η σημαντικότερη αλλαγή είναι ότι, εφόσον αποτύχει και η τρίτη ψηφοφορία, ο αρμόδιος Επόπτης Νομιμότητας επιλέγει Συμπαραστάτη μεταξύ των υποψηφίων που πλειοψήφησαν.
Την ουσιαστική συμμετοχή όλων των Τοπικών Κοινοτήτων στη συζήτηση για την ενδεχόμενη οικειοθελή ένταξη της ΔΕΥΑΝ στην ΕΥΔΑΠ ζητά η παράταξη «Αλλάζουμε Πλεύση», με έγγραφο αίτημα που υπέβαλε ο επικεφαλής της, Ανδρέας Κωνσταντόπουλος, προς τον Πρόεδρο του Δημοτικού Συμβουλίου Δήμου Ναυπακτίας.
Συγκεκριμένα, ζητούμε:
Να προσκληθούν εγκαίρως όλοι οι πρόεδροι των Τοπικών Κοινοτήτων στην προγραμματισμένη συνεδρίαση, με δυνατότητα να τοποθετηθούν.
Να κατατεθούν πριν από τη συνεδρίαση οι γραπτές θέσεις των προέδρων και των συμβουλίων των τοπικών κοινοτήτων, όπου αυτά υφίστανται, μαζί με τυχόν σχετικές αποφάσεις, ώστε να διακρίνεται η προσωπική άποψη από τη συλλογική θέση.
Να τους διατεθεί εγκαίρως το διαθέσιμο ενημερωτικό υλικό, με επαρκή χρόνο για συζήτηση και διαμόρφωση τεκμηριωμένης άποψης.
Οι γραπτές τοποθετήσεις ζητούμε να κοινοποιηθούν σε όλους τους δημοτικούς συμβούλους πριν από τη συνεδρίαση και να συμπεριληφθούν στον σχετικό φάκελο και στα πρακτικά.
Η απόφαση αφορά την ύδρευση, την αποχέτευση, τις υποδομές και την εξυπηρέτηση των κατοίκων σε ολόκληρη τη Ναυπακτία. Κάθε κοινότητα έχει ιδιαίτερες ανάγκες, προβληματισμούς και προτάσεις που πρέπει να ακουστούν και να συνεκτιμηθούν.
Για την «Αλλάζουμε Πλεύση», η πλήρης ενημέρωση και η ουσιαστική συμμετοχή όλων των τοπικών κοινοτήτων είναι απαραίτητες προϋποθέσεις πριν από οποιαδήποτε απόφαση για το μέλλον της ΔΕΥΑΝ.