Η φετινή χρονιά αφιερωμένη στα διακόσια χρόνια μετά την ελληνική επανάσταση μας δίνει τη δυνατότητα τουλάχιστον να διαβάσουμε λίγο περισσότερο για την ιστορία του τόπου μας αφήνοντάς μας να κάνουμε τους δικούς παραλληλισμούς. Κι ένας από αυτούς λόγω των ημερών είναι ο παραλληλισμός ανάμεσα στο Πάσχα του 1821 και το Πάσχα του 2021. Αυτό που τα συνδέει είναι όχι μόνο η διαφορετικότητά που χαρακτήριζε και τις δυο εποχές σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν τους αλλά κυρίως η βαθιά ελπίδα για ελευθερία.
«Όλη τη Σαρακοστή του 1821 οι πιστοί έβλεπαν τους Οθωμανούς ανταριασμένους από τις ήττες και φοβούνταν να εκδηλωθούν. Το ΄χαν πάρει απόφαση. Εκείνο το Πάσχα δεν θα ανάσταιναν στις εκκλησιές της πόλης. Θα φεύγαν μακριά από το αγριεμένο μάτι των Τούρκων. Θα προσεύχονταν και θα γιόρταζαν σε μοναστήρια και ξωκλήσια. Ό,τι πρόσταζε το έθιμο θα κάνανε φέτος κι ένα παραπάνω… Γιατί ξέραν, νιώθανε πως εκείνη η γιορτή θα ΄ταν κι η τελευταία τους κάτω από τον ζυγό.
Νήστευαν πιο πολύ, προσεύχονταν πιο πολύ, αγκαλιάζονταν, φιλιούνταν πιο πολύ. Κι όσοι ήταν μαλωμένοι μεταξύ τους, έσπευδαν γρήγορα να φιλιώσουν. Όχι μόνο επειδή το απαιτούσε το έθιμο του Μ. Σαββάτου, στο φιλί της αγάπης που θα αντάλλασσαν με το «Χριστός Ανέστη», αλλά επειδή τώρα είχαν έναν ακόμη λόγο, τον σοβαρότερο, να βρεθούν ο ένας πλάι στον άλλον. Η επανάσταση που ερχόταν, έπρεπε να τους βρει μονιασμένους».
Κι ήρθε το Πάσχα στις 10 Απριλίου του 1821, και συνδέθηκε όχι μόνο με τη βαθιά ελπίδα και πίστη όλων ότι το 1821 θα είναι η τελευταία χρονιά της σκλαβιάς του ελληνικού έθνους αλλά και με ένα ακόμη συνταρακτικό γεγονός για τη χριστιανοσύνη. Ανήμερα της εορτής του Πάσχα, «ο μέγας διερμηνέας της Υψηλής Πύλης, Σταυράκης Αριστάρχης, μετέβη στο Πατριαρχείο και ανέγνωσε ενώπιον μελών της Ιεράς Συνόδου το σουλτανικό φιρμάνι, με το οποίο ο Γρηγόριος επαύετο από το αξίωμά του «ως ανάξιος γενόμενος του πατριαρχικού θρόνου, αγνώμων προς την Υψηλήν Πύλην και άπιστος». Λίγες ώρες αργότερα ο πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄ απαγχονίστηκε.
Η επανάσταση και η ελπίδα της ανάστασης του ελληνικού γένους χαρακτήριζε το Πάσχα του 1821.
Διακόσια χρόνια μετά, το Πάσχα είναι για άλλη μια φορά διαφορετικό για τους Έλληνες. Όχι μόνο με δική τους ευθύνη αλλά και με σειρά νόμων υποχρεούνται λόγω της πανδημίας να γιορτάσουν περιορισμένοι αναμένοντας την Ελευθερία. Ελευθερία που συνδέεται με την απελευθέρωση από τους περιορισμούς που έχουν επιβάλει τα απανωτά lockdown και με τη συμμετοχή στο εμβολιαστικό πρόγραμμα «Ελευθερία».
Όλοι θέλουμε να ελπίζουμε ότι το 2021 θα είναι η τελευταία χρονιά που ζούμε με το φόβο που έχει σκορπίσει η πρωτόγνωρη εμπειρία της πανδημίας. Προσμένουμε την ελευθερία.
Δεν θα πρέπει όμως να ξεχνάμε ότι η Ελευθερία είναι αξία που θέλει «αρετή και τόλμη». Δεν χαρίζεται αλλά κατακτιέται με αγώνες. Η ελληνική επανάσταση κράτησε πολλά χρόνια μέχρι να οδηγήσει το 1832 στη συγκρότηση του ανεξάρτητου ελληνικού κράτους με σύνορα τη γραμμή Αμβρακικού – Παγασητικού κράτους.
Από τότε μέχρι και σήμερα τα «δεσμά» εξακολουθούν να υπάρχουν με την ίδια ή και με διαφορετική μορφή.
Πιθανότατα ή καλύτερα με μεγάλη βεβαιότητα, μετά την πανδημία τα «δεσμά» θα είναι επαχθέστερα για τους αδυνάτους και τους μη έχοντες που όλο και θα αυξάνονται.
Ας ευχηθούμε λοιπόν ότι ως έθνος δεν θα χάσουμε την πίστη μας στην Ανάσταση που αποτελεί την ψυχή και της λέξης επανάσταση. Κι η επανάσταση μπορεί να ξεκινήσει από τον καθένα μας αλλάζοντας τον τρόπο που βλέπουμε και αντιμετωπίζουμε τα πάντα, από τα μικρά καθημερινά ως τα μεγάλα και τα πολύ σοβαρά.

