Με το πρόσφατο πολυνομοσχέδιο (ν.4623/2019) επήλθαν σημειακές τροποποιήσεις στο θεσμικό πλαίσιο της Πολιτικής Προστασίας, που αφορούν, μεταξύ άλλων, την Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Κατ’ αρχάς, συστήνεται “ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΙΚΟ ΟΡΓΑΝΟ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ”. Πρόκειται, σύμφωνα με την Αιτιολογική Έκθεση, για διεύρυνση των συντονιστικών μηχανισμών του Κράτους και έργο του θα είναι ο συντονισμός των ενεργειών για την άμεση αντιμετώπιση επικίνδυνων καταστάσεων, μέσω της κινητοποίησης του κρατικού μηχανισμού για την άμεση λήψη των απαραίτητων μέτρων αποτροπής επέλευσης της επικίνδυνης καταστάσεως ή αποκατάστασης της δημιουργηθείσας ζημίας.
Για το Συντονιστικό Όργανο, δημιουργείται μία θέση Διοικητή, για την οποία θα επιλέγεται “πρόσωπο εγνωσμένου κύρους”, με διορισμό (σύμβαση ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου) ή ανάθεση καθηκόντων. Η δαπάνη για τη μισθοδοσία του Διοικητή εκτιμάται στις 39.000 ευρώ περίπου (Έκθεση ΓΛΚ).
Ταυτοχρόνως, σε κάθε Περιφέρεια συστήνεται μία θέση “ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΥ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ”, για την υποβοήθηση του Περιφερειάρχη σε θέματα πολιτικής προστασίας.
Οι νέες θέσεις ΔΕΝ προσμετρώνται στον αριθμό των Συμβούλων και Συνεργατών που ήδη προβλέπονται για τους Περιφερειάρχες στο αρ.243 του ν.3852/2010.
Οι Περιφερειακοί Συντονιστές θα επιλέγονται και διορίζονται με Απόφαση του οικείου Περιφερειάρχη, η οποία θα εκδίδεται κατόπιν ΣΥΜΦΩΝΗΣ γνώμης του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας (β’ εδάφιο παρ.4 αρ.93).
Η διαδικασία πλήρωσης των θέσεων θα ξεκινά με δημόσια γνωστοποίηση διά του τύπου, από τον Περιφερειάρχη. Θα προσλαμβάνονται με σύμβαση εργασίας ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου (ΙΔΟΧ), η διάρκεια της οποίας δεν θα μπορεί να υπερβαίνει τη θητεία της περιφερειακής περιόδου εντός της οποίας προσλήφθηκαν. Θα παύουν να ασκούν τα καθήκοντά τους και θα απολύονται, αυτοδικαίως, αμέσως μόλις ο Περιφερειάρχης που τους προσέλαβε, παύσει να ασκεί, για οποιονδήποτε λόγο, τα καθήκοντά του.
Οι 13 Περιφερειακοί Συντονιστές θα έχουν ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΥ χαρακτήρα αρμοδιότητες, οι οποίες θα τους μεταβιβάζονται από τον εκάστοτε Περιφερειάρχη.
Σε ανακοίνωσή της η Ομοσπονδία αναφέρει για το θέμα της κοπής δένδρων στο κάστρο της Ναυπάκτου:
« Το Διοικητικό Συμβούλιο της Ομοσπονδίας Επαγγελματοβιοτεχνών και Εμπόρων Ναυπακτίας και Δωρίδος, συνεδρίασε στις 25/8/2026 στα γραφεία της με μοναδικό θέμα:
Κοπή και απομάκρυνση των δέντρων από το χώρο του Κάστρου της Ναύπακτου.
Το Κάστρο είναι το σημαντικότερο αρχαιολογικό μνημείο της πόλη μας άλλα και ένα από τα σημαντικότερα της Ελλάδος.
Έχει δε μεγάλη συμβολή στην οικονομική και τουριστική ανάπτυξη της περιοχή μας.
Για τον λόγο αυτό οποιαδήποτε παρέμβαση στο Κάστρο, μας αφορά άμεσα.
Να επισημάνουμε ότι ως μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της Ομοσπονδίας δεν είμαστε ειδικοί για να εκφράσουμε άποψη πάνω σε θέματα ασφάλειας και προστασίας του μνημείου.
Ως ενεργοί πολίτες όμως αυτής της πόλης θέλουμε να επισημάνουμε τα παρακάτω:
1) Διαμαρτυρόμαστε για την μη ενημέρωση των πολιτών από τον Δήμο για τις παρεμβάσεις που έγιναν τις τελευταίες ημέρες στο κάστρο με την μαζική κοπή των δένδρων. Για ποιο λόγο έγινε και αν προβλέπεται κάποια αντικατάσταση με άλλου είδους φύτευση…
2) Ζητάμε να γίνει μια Ολοκληρωμένη Μελέτη από τους αρμόδιους φορείς για την προστασία της Καστροπολιτείας (από φωτιά, πλημμύρα, κλπ) και ταυτόχρονα την Συντήρηση και Ανάδειξη του μνημείου.
3) Σε περίπτωση μη ύπαρξης μελέτης από τους αρμόδιους φορείς για την κοπή των δέντρων ζητάμε την διακοπή της κοπής.»
Τις φωτιές και την αποψίλωση του εδάφους που έχουμε κατά τους καλοκαιρινούς μήνες ακολουθούν πλημμύρες, με τις πρώτες βροχές.
Για την αντιπλημμυρική θωράκιση της χώρας, με πρόσφατη εγκύκλιο, η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας ζητά άμεση κινητοποίηση Δήμων και Περιφερειών, θέτοντας συγκεκριμένες ενέργειες και αυστηρό χρονοδιάγραμμα προετοιμασίας ενόψει της χειμερινής περιόδου 2026-2027.
Τι πρέπει να κάνουν άμεσα οι Δήμοι
Η εγκύκλιος θέτει συγκεκριμένες υποχρεώσεις για τους Δήμους. Μεταξύ άλλων, ζητείται να προχωρήσουν άμεσα:
► στον έλεγχο και συντήρηση των δικτύων ομβρίων υδάτων των οδών αρμοδιότητάς τους,
► στον έλεγχο και τη συντήρηση των αντιπλημμυρικών έργων αρμοδιότητάς τους,
► προγραμματισμό και την εκτέλεση νέων έργων αντιπλημμυρικής προστασίας, όπου απαιτείται.
► Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στον καθαρισμό και τη συντήρηση των εσχαρών και των φρεατίων υδροσυλλογής, των αγωγών και των λοιπών στοιχείων του δικτύου ομβρίων.
► Οι Δήμοι καλούνται να διαθέτουν επικαιροποιημένο κατάλογο με χώρους προσωρινής καταφυγής εκτός των ζωνών υψηλής επικινδυνότητας πλημμύρας, στους οποίους θα πρέπει να υπάρχει εύκολη πρόσβαση τόσο για τους πολίτες όσο και για τα οχήματα της ΕΛ.ΑΣ., του Πυροσβεστικού Σώματος και του ΕΚΑΒ.
► Για περιοχές που βρίσκονται μέσα σε ζώνες υψηλού πλημμυρικού κινδύνου, πρέπει επιπλέον να προσδιοριστούν κατάλληλα κτίρια για ασφαλή επιτόπου καταφυγή.
Οι κρίσιμες ημερομηνίες
Με βάση τις οδηγίες της ΓΓΠΠ, ο Σεπτέμβριος του 2026 αποτελεί ουσιαστικά τον μήνα επιχειρησιακής προετοιμασίας των ΟΤΑ:
► Έως το πρώτο δεκαήμερο Σεπτεμβρίου: σύγκληση Τοπικών Επιχειρησιακών Συντονιστικών Οργάνων Πολιτικής Προστασίας – ΤΕΣΟΠΠ και αντίστοιχα Περιφερειακών ΠΕΣΟΠΠ.
► Έως το πρώτο δεκαπενθήμερο Σεπτεμβρίου: χαρτογράφηση των σημείων αυξημένης πλημμυρικής επικινδυνότητας από τις Τεχνικές Υπηρεσίες Δήμων και Περιφερειών.
► Έως τις 20 Σεπτεμβρίου: ειδική ενημέρωση από τις Περιφέρειες προς τον Γενικό Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας και το ΕΣΚΕΔΙΚ για συγκεκριμένες διαπεριφερειακές περιπτώσεις οργανωμένης απομάκρυνσης πολιτών.
► Εντός Σεπτεμβρίου: σχεδιασμός και διεξαγωγή άσκησης Πολιτικής Προστασίας για πλημμύρες, με πρόβλεψη και για οργανωμένη προληπτική απομάκρυνση πολιτών.