Κάθε Αύγουστο η Ελλάδα ανακαλύπτει ξανά την επαρχία. Οι πλατείες γεμίζουν, τα πανηγύρια ανάβουν, τα καφενεία αποκτούν ξαφνικά ζωή και οι τοπικοί άρχοντες σπεύδουν να απαθανατιστούν μπροστά από τις εξέδρες, δίπλα σε ορχήστρες και κάτω από πανό που μιλούν για «ζωντανά χωριά» και «στήριξη της περιφέρειας».

Φωτογραφίες, χαμόγελα, ευχές, δηλώσεις. Η Ελλάδα της περιφέρειας, λένε, είναι εδώ.

Μόνο που είναι εδώ για έναν μήνα.

Έρχεται ο Σεπτέμβριος και γίνεται το θαύμα της ελληνικής περιφερειακής πολιτικής: η ζωντανή περιφέρεια εξαφανίζεται.

Τα παιδιά επιστρέφουν στις πόλεις. Οι νέοι φεύγουν για να βρουν δουλειά. Τα σπίτια κλείνουν. Τα καφενεία αδειάζουν. Στις πλατείες μένουν εκείνοι που δεν μπορούν ή δεν θέλουν να φύγουν, να μετράνε τον χειμώνα.

Και τότε αρχίζουμε πάλι τις διαπιστώσεις:

«Η ύπαιθρος ερημώνει».

«Το δημογραφικό αποτελεί βόμβα».

«Πρέπει να στηρίξουμε τους νέους».

«Χρειάζεται αποκέντρωση».

Το λέμε τόσο συχνά, που σχεδόν έχουμε πείσει τον εαυτό μας ότι το να διαπιστώνεις ένα πρόβλημα ισοδυναμεί με το να το αντιμετωπίζεις.

Δεν ισοδυναμεί.

Γιατί η περιφέρεια δεν αδειάζει επειδή οι νέοι ξαφνικά αγάπησαν υπερβολικά τις μεγαλουπόλεις. Αδειάζει επειδή το κράτος τους ζητά να επιλέξουν ανάμεσα στην παραμονή και στην αξιοπρέπεια.

Ποιος νέος θα μείνει σε ένα χωριό χωρίς σταθερή εργασία; Ποια οικογένεια θα εγκατασταθεί μόνιμα σε μια περιοχή όπου το σχολείο υπολειτουργεί ή κινδυνεύει να κλείσει; Ποιος γονιός θα αισθανθεί ασφαλής όταν για έναν γιατρό πρέπει να διανύσει δεκάδες χιλιόμετρα; Ποιος επαγγελματίας θα επενδύσει όταν οι υποδομές, οι μεταφορές και οι υπηρεσίες παραμένουν ανεπαρκείς;

Κι όμως, κάθε καλοκαίρι συμπεριφερόμαστε σαν να λύσαμε το πρόβλημα επειδή γέμισε η πλατεία.

Μπερδέψαμε την επιστροφή των εκδρομέων με την επιστροφή της ζωής.

Δεν είναι το ίδιο.

Η περιφέρεια δεν χρειάζεται απλώς επισκέπτες. Χρειάζεται κατοίκους.

Χρειάζεται ανθρώπους που θα ξυπνούν εκεί τον Νοέμβριο, θα δουλεύουν εκεί τον Φεβρουάριο, θα μεγαλώνουν εκεί τα παιδιά τους και θα μπορούν να φανταστούν εκεί το μέλλον τους.

Αυτό σημαίνει σχολεία ανοιχτά και πραγματικά λειτουργικά. Σημαίνει γιατρούς, νοσηλευτές και παραϊατρικό προσωπικό που δεν θα υπηρετούν ως προσωρινά μπαλώματα. Σημαίνει συγκοινωνίες που δεν θα αντιμετωπίζονται ως πολυτέλεια. Σημαίνει γρήγορο διαδίκτυο, υποδομές, παραγωγή, επιχειρήσεις και κυρίως δουλειές που επιτρέπουν σε έναν άνθρωπο να ζήσει χωρίς να αισθάνεται ότι τιμωρείται επειδή επέλεξε να μείνει στον τόπο του.

Και βέβαια σημαίνει σοβαρή διαχείριση των χρημάτων που διατίθενται για την ανάπτυξη της περιφέρειας.

Γιατί η περιφερειακή ανάπτυξη δεν μπορεί να είναι ένας ατελείωτος κύκλος από μελέτες, προγράμματα, ημερίδες, παρουσιάσεις, κορδέλες και φωτογραφίες. Ούτε μπορεί να εξαντλείται σε επιδοτήσεις που τελικά δεν παράγουν ούτε μόνιμες θέσεις εργασίας ούτε πραγματική παραγωγική ανασυγκρότηση.

Τα χρήματα δεν αρκεί να απορροφώνται. Πρέπει να πιάνουν τόπο.

Και εδώ ακριβώς βρίσκεται η μεγάλη αντίφαση.

Όλοι μιλούν για αποκέντρωση, αλλά οι υπηρεσίες συγκεντρώνονται. Όλοι μιλούν για στήριξη της υπαίθρου, αλλά σχολεία και δομές υγείας συρρικνώνονται. Όλοι μιλούν για τους νέους, αλλά οι νέοι αναγκάζονται να φύγουν για να βρουν αυτό που δεν τους προσφέρει ο τόπος τους: δουλειά, ασφάλεια και προοπτική.

Και ύστερα, όταν φύγουν, τους κατηγορούμε περίπου ότι «δεν αγαπούν τον τόπο τους».

Είναι βολικό.

Γιατί έτσι δεν χρειάζεται να αναρωτηθούμε αν αγαπήσαμε εμείς αρκετά τον τόπο τους ώστε να τους δώσουμε λόγο να μείνουν.

Η περιφέρεια δεν χρειάζεται άλλη μία συγκινητική καμπάνια. Χρειάζεται πολιτική που να μετριέται τον Ιανουάριο και όχι τον Αύγουστο.

Δεν χρειάζεται άλλες φωτογραφίες από γεμάτες πλατείες. Χρειάζεται γεμάτες σχολικές αίθουσες.

Δεν χρειάζεται άλλες δηλώσεις για «ζωντανά χωριά». Χρειάζεται ζωντανές οικονομίες.

Δεν χρειάζεται άλλες κορδέλες εγκαινίων. Χρειάζεται μόνιμες θέσεις εργασίας.

Γιατί το πραγματικό τεστ της περιφέρειας δεν είναι πόσοι χορεύουν στην πλατεία τον Δεκαπενταύγουστο.

Είναι πόσοι θα είναι εκεί τον Φεβρουάριο.

Κι όσο συνεχίζουμε να πανηγυρίζουμε τον Αύγουστο για μια εικόνα που εξαφανίζεται τον Σεπτέμβριο, δεν κάνουμε περιφερειακή πολιτική.

Κάνουμε απλώς δημόσιες σχέσεις.

Και μετά απορούμε γιατί η ύπαιθρος αδειάζει.

Το ξέρουμε γιατί.

Το έχουμε διαπιστώσει εδώ και χρόνια.

Το μόνο που δεν έχουμε κάνει ακόμη είναι να το αντιμετωπίσουμε.

Κάτω από την Αυγουστιάτικη Πανσέληνο με το Ενετικό Λιμάνι της Ναυπάκτου να δημιουργεί ένα  ξεχωριστό σκηνικό, πραγματοποιήθηκε μια ξεχωριστή εκδήλωση χαρίζοντας στο κοινό μια ατμόσφαιρα γεμάτη εικόνες και ήχους.

Σε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα μνημεία της Δυτικής Ελλάδας, το Ενετικό Λιμάνι της Ναυπάκτου, στις 21.00, η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη απόδωσε τα έργα συντήρησης, αποκατάστασης, στερέωσης και ανάδειξης του Ενετικού Λιμανιού  της Ναυπάκτου, σηματοδοτώντας την ολοκλήρωση ενός σημαντικού κύκλου παρεμβάσεων για την προστασία του ιστορικού μνημείου. Την υπουργό υποδέχτηκαν ο δήμαρχος Ναυπακτίας Βασίλης Γκίζας, ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας Νεκτάριος Φαρμάκης, ο Μητροπολίτης Ναυπάκτου κ. Ιερόθεος, ο βουλευτής Θανάσης Παπαπαθανάσης, αντιπερειφεριάρχες, δημοτικοί σύμβουλοι και πλήθος κόσμου.

Ακολούθησε συναυλία της Εθνικής Συμφωνικής Ορχήστρας της ΕΡΤ, όπου παρουσίασε ένα ξεχωριστό μουσικό πρόγραμμα με ορχηστρικά έργα και μελωδίες του κλασικού ρεπερτορίου. Δημοφιλείς άριες του Georges Bizet και του Giacomo Puccini έως την εντυπωσιακή “Granada” του Agustín Lara, και από τους Ουγγρικούς Χορούς του Johannes Brahms μέχρι τα ιδιαίτερα ηχοχρώματα των Σλαβονικών Χορών του Antonín Dvořák και τους μεγαλοπρεπείς ρυθμούς των βαλς και των εμβατηρίων του Johann Strauss και του Robert Stolz.

Η βραδιά μεταδόθηκε ζωντανά από την ΕΡΤ3. – Παρουσίαση: Μαριλένα Γεραντώνη

Με την Αυγουστιάτικη Πανσέληνο να βρίσκεται πάνω από το Ενετικό Λιμάνι της Ναυπάκτου δημιουργώντας ένα  ξεχωριστό σκηνικό, θα πραγματοποιηθεί την  Παρασκευή 28 Αυγούστου 2026  μια ξεχωριστή εκδήλωση που ενώνει την πολιτιστική κληρονομιά, τη μουσική και την Πανσέληνο, χαρίζοντας στο κοινό μια ατμόσφαιρα γεμάτη εικόνες και ήχους.

Σε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα μνημεία της Δυτικής Ελλάδας, το Ενετικό Λιμάνι της Ναυπάκτου, στις 21.00, η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη θα αποδώσει τα έργα συντήρησης, αποκατάστασης, στερέωσης και ανάδειξης του Ενετικού Λιμανιού  της Ναυπάκτου, σηματοδοτώντας την ολοκλήρωση ενός σημαντικού κύκλου παρεμβάσεων για την προστασία του ιστορικού μνημείου.

Να θυμίσουμε πως οι παρεμβάσεις που παραδίδονται υλοποιήθηκαν από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Αιτωλοακαρνανίας και Λευκάδας και τη Διεύθυνση Αναστήλωσης Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Μνημείων του Υπουργείου Πολιτισμού.

Θα ακολουθήσει συναυλία της Εθνικής Συμφωνικής Ορχήστρας της ΕΡΤ, σε διοργάνωση του Δήμου Ναυπακτίας, μετατρέποντας το λιμάνι σε ανοικτή μουσική σκηνή σε μία από τις πιο χαρακτηριστικές καλοκαιρινές βραδιές του χρόνου.

Η Εθνική Συμφωνική Ορχήστρα της ΕΡΤ θα παρουσιάσει ένα ξεχωριστό μουσικό πρόγραμμα με ορχηστρικά έργα και μελωδίες του κλασικού ρεπερτορίου. Το κοινό θα ταξιδέψει από τις δημοφιλείς άριες του Georges Bizet και του Giacomo Puccini έως την εντυπωσιακή “Granada” του Agustín Lara, και από τους Ουγγρικούς Χορούς του Johannes Brahms μέχρι τα ιδιαίτερα ηχοχρώματα των Σλαβονικών Χορών του Antonín Dvořák και τους μεγαλοπρεπείς ρυθμούς των βαλς και των εμβατηρίων του Johann Strauss και του Robert Stolz.

Η βραδιά θα μεταδοθεί ζωντανά από την ΕΡΤ3. Διεθνής μετάδοση μέσω του ERT Cosmos – Παρουσίαση: Μαριλένα Γεραντώνη

ΦΩΤΟ από τη γενική πρόβα της Εθνικής Συμφωνικής Ορχήστρας της ΕΡΤ, την Πέμπτη 27/8