Η αγορά των smartphones συνεχίζει να εξελίσσεται με εντυπωσιακή ταχύτητα. Οι συσκευές των κινητών γίνονται ισχυρές, οι κάμερες βελτιώνονται, οι μπαταρίες διαρκούν περισσότερο και οι δυνατότητες τεχνητής νοημοσύνης ενσωματώνονται όλο και πιο βαθιά στην καθημερινότητα. Παρόλα αυτά ένα παράδοξο κυριαρχεί στη διεθνή αγορά κινητής τηλεφωνίας. Οι καταναλωτές αργούν να αλλάξουν συσκευή, δεν αξιοποιούν υπηρεσίες προστασίας και αποφεύγουν συχνά ακόμη και την πώληση των παλιών τους κινητών.

Περισσότερο από 3,5 χρόνια κρατούν την ίδια συσκευή

Σχετική έρευνα έδειξε ότι η πλειοψηφία των καταναλωτών κρατούν πλέον τα κινητά τους για περισσότερο από 3,5 χρόνια. Όχι επειδή οι νέες συσκευές δεν είναι ελκυστικές, αλλά επειδή η διαδικασία αγοράς και η ρύθμιση της νέας συσκευής μοιάζει πιο περίπλοκη από ποτέ. Η αβεβαιότητα γύρω από την πραγματική αξία μιας συσκευής, τις καλύψεις προστασίας, το κόστος αναβάθμισης ή ακόμη και τη διαχείριση προσωπικών δεδομένων λειτουργεί αποτρεπτικά.

Η πληθώρα επιλογών, μοντέλα, αποθηκευτικοί χώροι, χρηματοδοτικά προγράμματα, πακέτα προστασίας, δημιουργεί συχνά υπερφόρτωση πληροφορίας. Όπως αναφέρεται στην έρευνα, οι χρήστες τείνουν να επιλέγουν αυτό που φαίνεται φθηνότερο τη δεδομένη στιγμή, υποτιμώντας όμως παράγοντες που επηρεάζουν το συνολικό κόστος χρήσης σε βάθος.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η αυξανόμενη αγορά μεταχειρισμένων συσκευών. Παρότι η ζήτηση ενισχύεται λόγω χαμηλότερου κόστους, η εμπιστοσύνη παραμένει περιορισμένη. Η κατάσταση της μπαταρίας, η πραγματική ποιότητα της συσκευής και η μακροχρόνια αξιοπιστία εξακολουθούν να προβληματίζουν τους υποψήφιους αγοραστές.

Είναι γεγονός ότι το smartphone έχει εξελιχθεί σε βασικό εργαλείο της προσωπικής και επαγγελματικής ζωής. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, το 75% των χρηστών διεθνώς θεωρεί το κινητό τους κρίσιμο για τη διαχείριση των οικονομικών τους, ενώ το 72% δηλώνει ότι αποτελεί την πύλη τους προς τον κόσμο γύρω τους. Ωστόσο, παρόλη την εξάρτηση, η επιλογή πακέτων προστασίας που προσφέρονται στην αγορά παραμένει χαμηλή. Σχεδόν τα δύο τρίτα των χρηστών δηλώνουν ότι ανησυχούν για κλοπή ταυτότητας ή απώλεια δεδομένων σε περίπτωση κλοπής ή απώλειας της συσκευής. Ωστόσο, μόλις το 8% έχει εγγραφεί σε υπηρεσίες προστασίας ταυτότητας και μόνο το 12% έχει αγοράσει κάποιο είδος ασφαλιστικής κάλυψης για την ψηφιακή τους ασφάλεια.

Στην έρευνα αναφέρεται επίσης ότι το 45% των χρηστών δεν πληρώνει για υπηρεσίες backup ή ανάκτησης δεδομένων, παρότι στο κινητό τους διαχειρίζονται ιδιαίτερα ευαίσθητες πληροφορίες. Η αντίφαση αυτή αποτυπώνει ακριβώς το χάσμα εμπιστοσύνης που έχουν οι περισσότεροι χρήστες: Δηλαδή, γνωρίζουν μεν τον κίνδυνο, αλλά δυσκολεύονται να κινηθούν μέσα σε ένα περίπλοκο και αποσπασματικό οικοσύστημα υπηρεσιών.

Η κατάσταση αυτή γίνεται ακόμη πιο εμφανής στο στάδιο της αναβάθμισης συσκευών. Παρότι το 72% των καταναλωτών θεωρεί ότι η αλλαγή παλαιών κινητών είναι οικονομικά συμφέρουσα, σχεδόν οι μισοί δηλώνουν ότι δεν προχωρούν ποτέ σε διάθεση του παλιού τους κινητού, όταν αλλάζουν συσκευή. Η βασική αιτία είναι η έλλειψη εμπιστοσύνης στη διαδικασία. Το 68% ανησυχεί για τη διαχείριση των προσωπικών δεδομένων κατά την αλλαγή της συσκευής, ενώ το 38% δηλώνει ότι αυτή ακριβώς η ανησυχία μειώνει την πιθανότητα συμμετοχής τους σε πρόγραμμα διάθεσης παλιών κινητών.

Η οικονομία των συρταριών

Έτσι δημιουργείται αυτό που η έρευνα αποκαλεί «η οικονομία των συρταριών». Δισεκατομμύρια παλιές συσκευές παραμένουν αδρανείς μέσα σε σπίτια και γραφεία σε όλο τον κόσμο, αντί να επιστρέφουν στην αγορά μέσω ανακύκλωσης ή επαναχρησιμοποίησης. Τα στοιχεία είναι ενδεικτικά: Στις Ηνωμένες Πολιτείες, διατηρούνται κατά μέσο όρο 1,8 παλιές συσκευές ανά χρήστη, ενώ σε αγορές όπως η Ινδία και η Ιταλία, ο αριθμός ξεπερνά τις δύο συσκευές ανά χρήστη. Έχει υπολογιστεί  ότι περισσότερα από 5,3 δισεκατομμύρια κινητά τηλέφωνα παραμένουν αχρησιμοποίητα παγκοσμίως, γεγονός που φανερώνει τεράστια ανεκμετάλλευτη αξία αλλά και χαμένες δυνατότητες για την κυκλική οικονομία.

Το φαινόμενο αυτό έχει πλέον εξελιχθεί σε σημαντικό οικονομικό και περιβαλλοντικό παράγοντα. Όταν οι χρήστες αισθανθούν εμπιστοσύνη, αλλάζουν συσκευή νωρίτερα, υιοθετούν συχνότερα υπηρεσίες προστασίας και συμμετέχουν περισσότερο σε προγράμματα διάθεσης παλαιών συσκευών. Αντίθετα, όταν κυριαρχεί η αβεβαιότητα, καθυστερούν τις αποφάσεις και διατηρούν παλαιότερες συσκευές εκτός αγοράς.

Στα συμπεράσματα της έρευνας προτείνεται ως λύση ένα περισσότερο ενοποιημένο μοντέλο υπηρεσιών, όπου αγορά, προστασία, αναβάθμιση και εναλλακτική λειτουργία αντιμετωπίζονται ως ενιαία εμπειρία. Σύμφωνα με τη μελέτη, η διαφάνεια, η σαφήνεια και η εφαρμογή της διαδικασίας είναι κρίσιμες για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης.

Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η επόμενη φάση της αγοράς κινητής τηλεφωνίας δεν θα εξαρτηθεί αποκλειστικά από την τεχνολογία των συσκευών. Θα εξαρτηθεί από το πόσο οι εταιρείες μπορούν να μειώσουν την πολυπλοκότητα και να κάνουν τον καταναλωτή να αισθανθεί ασφαλής σε κάθε στάδιο του κύκλου ζωής του κινητού του. Σε ένα σύστημα που βασίζεται όλο και περισσότερο στις συνδρομητικές υπηρεσίες, στις αναβαθμίσεις και στην κυκλική οικονομία, η εμπιστοσύνη μετατρέπεται πλέον σε βασικό οικονομικό παράγοντα.

Βασίλης Μαθιουδάκης

billmathioudakis@hotmail.com

Μετά από μια δεκαετία παρουσίας, η εφαρμογή Android Auto της Google δέχεται μια ολική μεταμόρφωση που δεν περιορίζεται σε απλές αισθητικές παρεμβάσεις, αλλά εισάγει λειτουργίες που μέχρι πρότινος φάνταζαν αδύνατες.

Η σημαντικότερη αναβάθμιση στην ιστορία του Android Auto είναι πλέον προ των πυλών και υπόσχεται να αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι οδηγοί αλληλεπιδρούν με το ψηφιακό περιβάλλον του αυτοκινήτου.

Το Google Maps θα μπορεί πλέον να καταλαμβάνει όλη την οθόνη, θα δίνεται η δυνατότητα αναπαραγωγής βίντεο, ενώ το σύστημα τεχνητής νοημοσύνης Gemini του Android Auto θα μπορεί να εκτελεί σύνθετες εργασίες.

Εναρμονισμένο με κάθε οθόνη

Η νέα έκδοση υιοθετεί τη σχεδιαστική φιλοσοφία Material 3 Expressive, η οποία πρωτοπαρουσιάστηκε με το Android 16 «Baklava». Η πιο εντυπωσιακή αλλαγή είναι ότι το Google Maps θα καταλαμβάνει κάθε σπιθαμή του infotainment, προσαρμοζόμενο με απόλυτη ακρίβεια ακόμα και στα πιο ασυνήθιστα σχήματα οθονών, είτε πρόκειται για την κυκλική οθόνη των νέων MINI είτε για το εξαγωνικό πάνελ της BMW iX3.

Παράλληλα, η εξατομίκευση περνά σε άλλο επίπεδο με την εισαγωγή προσαρμόσιμων widgets. Ο οδηγός μπορεί πλέον να διαμορφώσει την επιφάνεια εργασίας του σύμφωνα με τις προτιμήσεις του, προσθέτοντας στοιχεία όπως ο καιρός, το ρολόι ή ακόμα και προσωπικές φωτογραφίες, καθιστώντας το ψηφιακό ταμπλό μια προέκταση της προσωπικότητάς του.

Νέα δυνατότητα αναπαραγωγής βίντεο

Ωστόσο, η πραγματική επανάσταση έρχεται στον τομέα της ψυχαγωγίας. Για πρώτη φορά, το Android Auto θα επιτρέπει την αναπαραγωγή βίντεο απευθείας στην οθόνη του αυτοκινήτου. Αν και αρχικά η δυνατότητα αυτή θα αφορά στο YouTube, αναμένεται σύντομα να επεκταθεί σε πλατφόρμες όπως το Netflix και το Disney+. Φυσικά, η προβολή θα είναι εφικτή μόνο όταν το όχημα είναι σταθμευμένο, ενώ με την εκκίνηση, από το βίντεο θα αναπαράγεται μόνο ο ήχος του.

Ενσωμάτωση τεχνητής νοημοσύνης Gemini

Η εμπειρία συμπληρώνεται από την ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης Gemini. Ο νέος ψηφιακός βοηθός διαθέτει αυξημένη διαισθητικότητα, επιτρέποντας στον οδηγό να εκτελεί σύνθετες εργασίες, από την αποστολή μηνυμάτων μέχρι την παραγγελία φαγητού, χρησιμοποιώντας μόνο τη φωνή του.

Αξιοσημείωτο είναι ότι αυτές οι καινοτομίες θα περάσουν και στα αυτοκίνητα που δεν έχουν την εφαρμογή Android Auto, αλλά διαθέτουν ενσωματωμένο λογισμικό Google, όπως τα μοντέλα των Volvo και Renault. Εκεί, το Gemini θα μπορεί να απαντά ακόμα και σε τεχνικά ερωτήματα, όπως η ερμηνεία μιας προειδοποιητικής λυχνίας ή η χωρητικότητα του πορτμπαγκάζ.

Βασίλης Μαθιουδάκης

billmathioudakis@hotmail.com

Μπορεί τα «έξυπνα γυαλιά» με δυνατότητες τεχνητής νοημοσύνης και ενσωματωμένες κάμερες να θέτουν σε κίνδυνο την ιδιωτικότητά μας, αυτό ωστόσο δεν αποτρέπει τις μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες από το να επενδύουν μαζικά σε αυτά, καθώς, τα επόμενα χρόνια, προβλέπεται εκρηκτική ανάπτυξη της αγοράς του είδους.

Στο επίκεντρο της προσοχής βρίσκεται η Meta με τα Ray-Ban smart glasses, τα οποία κυριαρχούν ήδη στην αγορά. Τα γυαλιά διαθέτουν μια σχεδόν αόρατη κάμερα, ηχεία και δυνατότητα λήψης φωτογραφιών ή βίντεο με μια απλή κίνηση. Το λιτό και απέριττο παρουσιαστικό τους κάνει δύσκολο για τους γύρω να αντιληφθούν ότι καταγράφονται. Αυτό έχει οδηγήσει σε περιστατικά όπου γυναίκες ή ανυποψίαστοι πολίτες βιντεοσκοπούνται χωρίς συναίνεση σε δρόμους, καταστήματα ή παραλίες, ενώ τα βίντεο συχνά δημοσιεύονται στα κοινωνικά δίκτυα για «τρολλάρισμα», φλερτ ή απλά διαδικτυακή προβολή.

Η καταγραφή σε δημόσιο χώρο δεν απαγορεύεται

Το πρόβλημα αναφορικά με την καταπάτηση της ιδιωτικότητας επιτείνεται, επειδή στις περισσότερες περιπτώσεις η καταγραφή σε δημόσιο χώρο θεωρείται νόμιμη, αφήνοντας τα θύματα με περιορισμένες δυνατότητες προστασίας. Μάλιστα, καταγγέλλονται περιπτώσεις όπου δημιουργοί περιεχομένου αρνήθηκαν να κατεβάσουν βίντεο χωρίς να τους δοθεί κάποιο χρηματικό αντάλλαγμα.

Παράλληλα, προέκυψαν και εσωτερικές αντιδράσεις για τον τρόπο χρήσης των δεδομένων από τη Meta. Εργαζόμενοι στην Κένυα, που παρακολουθούσαν βίντεο χρηστών για την εκπαίδευση συστημάτων AI, κατήγγειλαν ότι αναγκάζονταν να βλέπουν ακραίο και προσωπικό περιεχόμενο, όπως σεξουαλικές σκηνές ή στιγμές μέσα σε τουαλέτες. Αυτό οδήγησε σε αγωγές από χρήστες που δήλωσαν ότι δε γνώριζαν ούτε πως είχαν καταγραφεί τέτοια βίντεο ούτε ότι αυτά μπορούσαν να εξετάζονται από ανθρώπους.

Οι πωλήσεις αυξάνονται με εντυπωσιακούς ρυθμούς

Παρά τις αντιδράσεις, οι πωλήσεις συνεχίζουν να αυξάνονται με εντυπωσιακούς ρυθμούς. Η Meta έχει ήδη πουλήσει πάνω από επτά εκατομμύρια ζευγάρια, ενώ ο Μαρκ Ζούκερμπεργκ χαρακτηρίζει τα smart glasses μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες κατηγορίες καταναλωτικής τεχνολογίας.

Την ίδια στιγμή, η Apple, η Google και η Snap ετοιμάζουν τις δικές τους εκδόσεις έξυπνων γυαλιών, επενδύοντας σε συνδυασμό τεχνητής νοημοσύνης και επαυξημένης πραγματικότητας. Η επιστροφή της Google στον χώρο θεωρείται ιδιαίτερα συμβολική, καθώς το προηγούμενο εγχείρημά της, το Google Glass, είχε αποτύχει εξαιτίας αντιδράσεων για παραβίαση της ιδιωτικότητας.

Παρά τους φόβους, αρκετοί χρήστες υποστηρίζουν ότι τα γυαλιά προσφέρουν πρακτικές καθημερινές ευκολίες: Ακρόαση μουσικής χωρίς ακουστικά, εύκολες τηλεφωνικές κλήσεις και άμεση λήψη φωτογραφιών χωρίς τη χρήση κινητού. Ωστόσο ακόμη και υποστηρικτές της τεχνολογίας παραδέχονται ότι οι ενδείξεις καταγραφής είναι τόσο διακριτικές ώστε συχνά κανείς δεν αντιλαμβάνεται ότι βιντεοσκοπείται.

Οι ειδικοί προειδοποιούν

Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι αν οι πωλήσεις φτάσουν δεκάδες ή εκατοντάδες εκατομμύρια συσκευές, θα γίνει εξαιρετικά

δύσκολο να εφαρμοστούν κανόνες απαγόρευσης καταγραφής σε χώρους όπως δικαστήρια, νοσοκομεία, κινηματογράφοι ή τουαλέτες. Επιπλέον, η πιθανή ενσωμάτωση τεχνολογίας αναγνώρισης προσώπου στα μελλοντικά μοντέλα εντείνει ακόμη περισσότερο τους φόβους για μαζική παρακολούθηση και απώλεια ανωνυμίας στον δημόσιο χώρο.

Η Meta δηλώνει ότι έχει σχεδιάσει τα γυαλιά «με γνώμονα την ιδιωτικότητα» και καλεί τους χρήστες να σέβονται όσους δε θέλουν να καταγράφονται. Ωστόσο, στην πράξη, πολλοί χρησιμοποιούν τα γυαλιά για φάρσες, κρυφές καταγραφές ή ταπεινωτικό περιεχόμενο.

Αναλυτές και πρώην στελέχη της ίδιας της Meta εκτιμούν ότι η νέα γενιά smart glasses μπορεί να συναντήσει την ίδια κοινωνική αντίδραση που οδήγησε στην αποτυχία του Google Glass πριν από μία δεκαετία. Ήδη εμφανίζονται σημάδια αντίστασης: Σε πρόσφατο περιστατικό στη Νέα Υόρκη, γυναίκα που αντιλήφθηκε ότι καταγραφόταν έσπασε τα γυαλιά του άνδρα που τη βιντεοσκοπούσε, με μεγάλο μέρος του διαδικτύου να την αντιμετωπίζει ως «ηρωίδα».

Το βασικό ερώτημα που αναδεικνύεται είναι αν η κοινωνία είναι έτοιμη να αποδεχθεί μια πραγματικότητα όπου οποιοσδήποτε γύρω μας μπορεί να καταγράφει και να ταυτοποιεί ανθρώπους αθόρυβα και διαρκώς, μετατρέποντας τα απλά γυαλιά σε μόνιμο εργαλείο επιτήρησης…

Βασίλης Μαθιουδάκης

billmathioudakis@hotmail.com