Το νέο νόμο που ετοιμάζει το Υπουργείο Μεταφορών για τα Σχέδια Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας (ΣΒΑΚ) παρουσίασε η κα Παντερμαράκη του Τμήματος Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας, του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών στην σχετική διημερίδα που διοργανώνεται σήμερα και αύριο στο αμφιθέατρο του Υπουργείου.
Όπως Περιέγραψε η κα Παντερμαράκη με το νέο νόμο γίνεται μια προσπάθεια θεραπείας των σημερινών προβλημάτων με πλήρες νομοσχέδιο με διακριτά άρθρα που θα στοχεύει στην αντιμετώπιση των προβλημάτων που δημιουργήθηκαν από την την εφαρμογή του άρθρου 22 του νόμου 4599/19 όπως αυτά διαπιστώθηκαν.
Να σημειώσουμε ότι και στον Δήμο Ναυπακτίας τρέχει ήδη πρόγραμμα ΣΒΑΚ
Το νομοσχέδιο στοχεύει:
Στην εισαγωγή εργαλείων για τους δήμους, τις περιφερείς και το υπουργείο.
Στην Απλοποίηση των διατάξεων στην βάση των αρχών καλής νομοθέτησης.
Στην άμεση εφαρμογή του νόμου χωρίς να απαιτείται άλλη νομοθεσία.
Στον επαναπροσδιορισμό της διαδικασίας ελέγχου και έγκρισης των ΣΒΑΚ και στην εισαγωγή μεταβατικών διατάξεων ανάλογα με την ωριμότητα των ΣΒΑΚ.
Στο νέο νομοσχέδιο το ΣΒΑΚ θα περιλαμβάνει 3 φάσεις.
1) Προετοιμασία
2) Ανάπτυξη
3) Υλοποίηση – παρακολούθηση και αξιολόγηση των μέτρων
Σε κάθε φάση θα περιγράφεται σαφώς το έργο, του τι πρέπει δηλαδή να κάνει ο Δήμος ή η Περιφέρεια, η ομάδα εργασίας και το δίκτυο φορέων που διατηρούνται σε όλη τη διαδικασία και αναλυτική περιγραφή των σταδίων του ΣΒΑΚ με τις επιμέρους ενέργειες
Νέο στοιχείο που εισάγει το νομοσχέδιο είναι ότι στις Μητροπολιτικές Περιφέρειες προωθεί την συνεργασία με τους συγκοινωνιακού φορείς και στις νησιωτικές περιοχές αντίστοιχα την συνεργασία με το Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής.
Στο νέο νόμο θα προβλέπεται η δυνατότητα τροποποίησης των ενεργειών, με ευέλικτο τρόπο εφόσον προκύψει η ανάγκη και με τρόπο που δεν θα είναι απαιτητός για την εφαρμογή του νόμου όπως ίσχυε μέχρι σήμερα.
Οι κρισιμότερες φάσεις του νομοσχεδίου για τα ΣΒΑΚ προβλέπουν πέντε στάδια:
Στο πρώτο καθορίζεται η διαδικασία ανάπτυξης του ΣΒΑΚ, στο δεύτερο αναλύεται η υφιστάμενη κατάσταση και η προβολή αυτής της κατάστασης στο μέλλον αν δεν γίνει καμία ενέργεια, στο τρίτο προσδιορίζονται το κοινό όραμα, οι προτεραιότητες και οι στόχοι, στο τέταρτο αναπτύσσεται και αξιολογείται το πακέτο των μέτρων και στο πέμπτο καταρτίζεται το σχέδιο δράσης και έπεται η εξέταση υλοποίησης και παρακολούθησης του ΣΒΑΚ.
Το κρίσιμο εργαλείο είναι το σχέδιο δράσης, δηλαδή το τελικό εξαγόμενο όλης της δουλειάς που έχει γίνει από τον Δήμο ή την Περιφέρεια και έχει ενσωματώσει τις ανάγκες των πολιτών, των επιχειρήσεων και των φορέων και θα ακολουθεί το δήμο την επόμενη δεκαετία. Τα ΣΒΑΚ γίνονται με ορίζοντα δεκαετίας. Το Σχέδιο Δράσης αποτελεί την προσέγγιση του δήμου όσον αφορά τον προϋπολογισμό των μέτρων, τις πηγές χρηματοδότησης, τους φορείς και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης.
Επίσης πρόσθεσε η κα Παντερμαράκη, περιλαμβάνει και την μεθοδολογία παρακολούθησης και αξιολόγησης μέσω και δεικτών παρακολούθησης.
Το Σχέδιο Δράσης εξασφαλίζει ότι τελικά τα μέτρα του ΣΒΑΚ θα υλοποιηθούν και το ΣΒΑΚ θα γίνει πράξη.
Αναφερόμενη στο ρόλο του Υπουργείου η κα Παντερμαράκη διευκρίνισε ότι είναι να λειτουργήσει ως μηχανισμός υποστήριξης με τρεις διαστάσεις
Εποπτεύει την ολοκλήρωση των ενεργειών στην φάση της προετοιμασίας και ανάπτυξης και εποπτεύει επίσης την διαδικασία παρακολούθησης και αξιολόγησης μέτρων.
Ταυτόχρονα παρέχονται χρήσιμα εργαλεία για τους δήμους και τις περιφέρειες όπως τεύχος προδιαγραφών ΣΒΑΚ, κατάλογος προτεινόμενων μέτρων, σύστημα ενδεικτικών στόχων και δεικτών παρακολούθησης και ηλεκτρονική πλατφόρμα για τα ΣΒΑΚ.
Τέλος το Υπουργείο θα εξετάσει και θα χαρακτηρίσει το σχέδιο ως ΣΒΑΚ.
Το ΣΒΑΚ όμως υπογράμμισε η κα Παντερμαράκη, το εγκρίνει και το υιοθετεί, ο δήμος ή η Περιφέρεια που το υλοποιεί.
Τέλος στο νομοσχέδιο θα προβλέπονται και μεταβατικές διατάξεις για τα ΣΒΑΚ που ήδη υλοποιούνται και τα οποία θα αντιμετωπίζονται ανάλογα με την φάση στην οποία βρίσκονται σήμερα.
Απορίες ή παρατηρήσεις μπορούν οι ενδιαφερόμενοι να στέλνουν στο Τμήμα Βιώσιμης Κινητικότητας του Υπουργείου Μεταφορών και Υποδομών.
Εμείς να επισημάνουμε ότι για μια φορά ακόμη διαπιστώσαμε ότι δεν αναφέρθηκε τίποτα στο κομμάτι της επικοινωνίας που είναι και ο βασικός πυρήνας της αποτυχίας και κυρίως της μη υλοποίησης των ΣΒΑΚ από τους δήμους καθώς οι τοπικές κοινωνίες είτε αδιαφορούν στην φάση σχεδιασμού, είτε αντιδρούν δυναμικά στα ΣΒΑΚ κατά την διάρκεια της υλοποίησης τους.
Έτσι το Υπουργείο ή οι διαχειριστικές αρχές προ τετελεσμένων αναγκάζονται να εγκρίνουν κυκλοφοριακές μελέτες που τις βαφτίζουν ΣΒΑΚ προς χάριν της απορροφητικότητας.
Σε ανακοίνωσή της η Ομοσπονδία αναφέρει για το θέμα της κοπής δένδρων στο κάστρο της Ναυπάκτου:
« Το Διοικητικό Συμβούλιο της Ομοσπονδίας Επαγγελματοβιοτεχνών και Εμπόρων Ναυπακτίας και Δωρίδος, συνεδρίασε στις 25/8/2026 στα γραφεία της με μοναδικό θέμα:
Κοπή και απομάκρυνση των δέντρων από το χώρο του Κάστρου της Ναύπακτου.
Το Κάστρο είναι το σημαντικότερο αρχαιολογικό μνημείο της πόλη μας άλλα και ένα από τα σημαντικότερα της Ελλάδος.
Έχει δε μεγάλη συμβολή στην οικονομική και τουριστική ανάπτυξη της περιοχή μας.
Για τον λόγο αυτό οποιαδήποτε παρέμβαση στο Κάστρο, μας αφορά άμεσα.
Να επισημάνουμε ότι ως μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της Ομοσπονδίας δεν είμαστε ειδικοί για να εκφράσουμε άποψη πάνω σε θέματα ασφάλειας και προστασίας του μνημείου.
Ως ενεργοί πολίτες όμως αυτής της πόλης θέλουμε να επισημάνουμε τα παρακάτω:
1) Διαμαρτυρόμαστε για την μη ενημέρωση των πολιτών από τον Δήμο για τις παρεμβάσεις που έγιναν τις τελευταίες ημέρες στο κάστρο με την μαζική κοπή των δένδρων. Για ποιο λόγο έγινε και αν προβλέπεται κάποια αντικατάσταση με άλλου είδους φύτευση…
2) Ζητάμε να γίνει μια Ολοκληρωμένη Μελέτη από τους αρμόδιους φορείς για την προστασία της Καστροπολιτείας (από φωτιά, πλημμύρα, κλπ) και ταυτόχρονα την Συντήρηση και Ανάδειξη του μνημείου.
3) Σε περίπτωση μη ύπαρξης μελέτης από τους αρμόδιους φορείς για την κοπή των δέντρων ζητάμε την διακοπή της κοπής.»
Τις φωτιές και την αποψίλωση του εδάφους που έχουμε κατά τους καλοκαιρινούς μήνες ακολουθούν πλημμύρες, με τις πρώτες βροχές.
Για την αντιπλημμυρική θωράκιση της χώρας, με πρόσφατη εγκύκλιο, η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας ζητά άμεση κινητοποίηση Δήμων και Περιφερειών, θέτοντας συγκεκριμένες ενέργειες και αυστηρό χρονοδιάγραμμα προετοιμασίας ενόψει της χειμερινής περιόδου 2026-2027.
Τι πρέπει να κάνουν άμεσα οι Δήμοι
Η εγκύκλιος θέτει συγκεκριμένες υποχρεώσεις για τους Δήμους. Μεταξύ άλλων, ζητείται να προχωρήσουν άμεσα:
► στον έλεγχο και συντήρηση των δικτύων ομβρίων υδάτων των οδών αρμοδιότητάς τους,
► στον έλεγχο και τη συντήρηση των αντιπλημμυρικών έργων αρμοδιότητάς τους,
► προγραμματισμό και την εκτέλεση νέων έργων αντιπλημμυρικής προστασίας, όπου απαιτείται.
► Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στον καθαρισμό και τη συντήρηση των εσχαρών και των φρεατίων υδροσυλλογής, των αγωγών και των λοιπών στοιχείων του δικτύου ομβρίων.
► Οι Δήμοι καλούνται να διαθέτουν επικαιροποιημένο κατάλογο με χώρους προσωρινής καταφυγής εκτός των ζωνών υψηλής επικινδυνότητας πλημμύρας, στους οποίους θα πρέπει να υπάρχει εύκολη πρόσβαση τόσο για τους πολίτες όσο και για τα οχήματα της ΕΛ.ΑΣ., του Πυροσβεστικού Σώματος και του ΕΚΑΒ.
► Για περιοχές που βρίσκονται μέσα σε ζώνες υψηλού πλημμυρικού κινδύνου, πρέπει επιπλέον να προσδιοριστούν κατάλληλα κτίρια για ασφαλή επιτόπου καταφυγή.
Οι κρίσιμες ημερομηνίες
Με βάση τις οδηγίες της ΓΓΠΠ, ο Σεπτέμβριος του 2026 αποτελεί ουσιαστικά τον μήνα επιχειρησιακής προετοιμασίας των ΟΤΑ:
► Έως το πρώτο δεκαήμερο Σεπτεμβρίου: σύγκληση Τοπικών Επιχειρησιακών Συντονιστικών Οργάνων Πολιτικής Προστασίας – ΤΕΣΟΠΠ και αντίστοιχα Περιφερειακών ΠΕΣΟΠΠ.
► Έως το πρώτο δεκαπενθήμερο Σεπτεμβρίου: χαρτογράφηση των σημείων αυξημένης πλημμυρικής επικινδυνότητας από τις Τεχνικές Υπηρεσίες Δήμων και Περιφερειών.
► Έως τις 20 Σεπτεμβρίου: ειδική ενημέρωση από τις Περιφέρειες προς τον Γενικό Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας και το ΕΣΚΕΔΙΚ για συγκεκριμένες διαπεριφερειακές περιπτώσεις οργανωμένης απομάκρυνσης πολιτών.
► Εντός Σεπτεμβρίου: σχεδιασμός και διεξαγωγή άσκησης Πολιτικής Προστασίας για πλημμύρες, με πρόβλεψη και για οργανωμένη προληπτική απομάκρυνση πολιτών.