Δημοσιεύτηκε στο Φύλλο της Εφημερίδας της Κυβέρνησης το Προεδρικό Διάταγμα οριοθέτησης των οικισμών της Χώρας με πληθυσμό κάτω των δύο χιλιάδων (2.000) κατοίκων, περιλαμβανομένων και των προϋφιστάμενων του 1923, καθώς και καθορισμός χρήσεων γης και γενικών όρων και περιορισμών δόμησης (ΦΕΚ Δ Ί94/15.04.2025).
Με βάση το νέο διάταγμα, ως όρια οικισμού αναγνωρίζονται μόνο όσα τεκμηριώνονται με δόμηση έως το 1983. Αυτό σημαίνει ότι τα όρια συρρικνώνονται και πολλές περιοχές που αναπτύχθηκαν μεταγενέστερα χάνουν πλέον το δικαίωμα δόμησης. Πολλά οικόπεδα —ιδίως όσα είναι μικρότερα από 2 στρέμματα ή δεν έχουν πρόσωπο σε κοινόχρηστο δρόμο— καθίστανται μη οικοδομήσιμα.
Επίσης μετά την οριοθέτηση πρέπει σε σύντομο χρονικό διάστημα να ακολουθήσει η δια Π.Δ. έγκριση της πολεοδομικής μελέτης ή του σχεδίου πόλεως του οικισμού σύμφωνα με τις οικείες για κάθε κατηγορία οικισμών διατάξεις.
Το ΠΔ εισάγει τρεις ζώνες (εντός σχεδίου, εκτός σχεδίου και εκτός ορίων) και περιορίζει δραστικά τις επιτρεπόμενες χρήσεις στους μικρούς οικισμούς: επιτρέπονται κατοικία, βασικές κοινωνικές και υγειονομικές δομές, μικρές εμπορικές δραστηριότητες, τουριστικά καταλύματα έως 100 κλίνες και εγκαταστάσεις του αγροτικού τομέα.
Ωστόσο, για προϋφιστάμενους του 1923 και παραδοσιακούς οικισμούς , όπως είναι οι οικισμοί του Πηλίου , προβλέπεται ξεχωριστή ρύθμιση μέχρι την ολοκλήρωση πολεοδομικών σχεδίων.
Ποιες είναι οι τρεις ζώνες των οικισμών που θα δομούνται και ποια «κόβονται»;
Α Ζώνη: Το εσώτερο — συνεκτικό τμήμα του οικισμού, που είχε δημιουργηθεί προ του 1923 (ιστορικός πυρήνας). Για τον καθορισμό του θα χρησιμοποιηθούν αεροφωτογραφίες του 1939 ή 1945.
Β Ζώνη: Το συνεκτικό τμήμα που έχει δημιουργηθεί μεταξύ των ετών 1923 και του 1983.
Β1 Ζώνη: Το διάσπαρτο τμήμα του οικισμού που έχει δημιουργηθεί μεταξύ του 1923 και του 1983.
– Σημειώνεται ότι υπάρχει και η Ζώνη Γ, που αναφερόταν στο προηγούμενο σχέδιο του Π .Δ. και θα περιλάμβανε tic περιοχές του οικισμού μετά τη Β1 Ζώνη μέχρι και το καθορισμένο όριο του οικισμού με απόφαση Νομάρχη, η οποία όμως αφαιρέθηκε έπειτα από απόφαση του Σ.τ.Ε.
-Επομένως δεν συμπεριλαμβάνονται στα όρια των οικισμών οι περιοχές που είχαν εντάξει οι νομάρχες, παρότι πολλές από αυτές έχουν δομηθεί.
Οι διατάξεις του Π.Δ. 194/2025 δεν κάνουν καμία πρόβλεψη νια τους οικισμούς μετά το 1983.
Τι ισχύει για όσους έχουν βγάλει νόμιμη οικοδομική άδεια και έκτισαν και τώρα θεωρούνται εκτός οικισμού;
Όσοι πολίτες έχουν ήδη χτίσει, σε τέτοιες περιοχές δεν θα έχουν καμία συνέπεια. Υπάρχουν όμως και πολλοί άλλοι, που έχουν ιδιόκτητα οικόπεδα στις παραπάνω περιοχές, χωρίς να έχουν ακόμη χτίσει και ανησυχούν ότι, πολλά από αυτά κινδυνεύουν να γίνουν ξαφνικά αγροτεμάχια, ενώ πλήρωναν τόσα χρόνια φόρους ΕΝΦΙΑ κτλ. . Ειδικά όσοι αγόρασαν τέτοια οικόπεδα με την προοπτική της οικοδόμησης και σήμερα είναι αδόμητα , διατρέχουν κίνδυνο άμεσης οικονομικής ζημίας, διότι το αρμόδιο υπουργείο δεν έχει ακόμα αποσαφηνίσει τους όρους και τις προϋποθέσεις για την αρτιότητα και την οικοδομησιμότητα αυτών των οικοπέδων.
Ποια λύση προωθεί το Υπουργείο Περιβάλλοντος;
Δεδομένου του τεράστιου προβλήματος που έχει δημιουργηθεί, το υπουργείο εξετάζει ήδη μία λύση η οποία κινείται στα όρια μεταξύ εντός και εκτός σχεδίου. Το σχέδιο αφορά την οργάνωση αυτών των περιοικιστικών ζωνών σε ΠΕΧ (Περιοχές Ελέγχου Χρήσεων), καθώς το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο δίνει τη δυνατότητα εισαγωγής χρήσεων γης. Επομένως θα πρέπει να προσδιοριστεί και με νομοθετική ρύθμιση η αρτιότητα προκειμένου μια έκταση να είναι οικοδομήσιμη. Σύμφωνα με πληροφορίες το Υπουργείο, η αρτιότητα εξετάζεται να κυμαίνεται μεταξύ 2 και 4 στρεμμάτων με την προϋπόθεση να έχει πρόσωπο σε αναγνωρισμένο κοινόχρηστο δρόμο.
Σε κάθε περίπτωση, όμως, οικόπεδα κάτω των 2 στρεμμάτων φαίνεται ότι χάνουν οριστικά την οικοδομησιότητά τους.
Ποιες αρτιότητες ισχύσουν με το νέο Π.Δ. για του οικισμούς;
Α. Στη Ζώνη Α του οικισμού καθορίζεται αρτιότητα ως εξής:
1.α) Άρτια θεωρούνται τα οικόπεδα που έχουν ελάχιστο εμβαδόν (2.000 τ.μ. και ελάχιστο πρόσωπο σε κοινόχρηστο χώρο 15 μ.
β) Κατ’ εξαίρεση, τα οικόπεδα μικρών οικισμών, π.χ. ορεινοί, ημιορεινοί, θεωρούνται άρτια εφόσον έχουν ελάχιστο εμβαδόν 500 τ.μ. και πρόσωπο 10 μ. .
Κατά παρέκκλιση των διατάξεων της προηγουμένης περίπτωσης, θεωρούνται άρτια τα οικόπεδα που έχουν:
α) Κατά τη δημοσίευση του παρόντος π.δ. : ελάχιστο εμβαδόν 2.000 τ.μ. και πρόσωπο σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.
β) Κατά την 13.03.1981, ημερομηνία δημοσίευσης του από 02.03.1981 π.δ.: ελάχιστο εμβαδόν 300 τ.μ. και πρόσωπο σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.
γ) Κατά την 25.07.1979, ημερομηνία δημοσίευσης του από 19.07.1979 π.δ. (Δ’401): ελάχιστο εμβαδόν 150 τ.μ. και πρόσωπο σε υφιστάμενο κοινόχρηστο χώρο.
Β. Στις Ζώνες Β και Β1 του οικισμού καθορίζεται αρτιότητα ως εξής:
Άρτια θεωρούνται τα οικόπεδα με εμβαδόν αρτιότητας από 300 τ.μ. έως 2.000 τ.μ. και πρόσωπο σε δρόμο 10 μ. Το εμβαδόν αρτιότητας και το πρόσωπο σε κοινόχρηστο χώρο εξειδικεύονται με το π.δ. οριοθέτησης του οικισμού, κατά περίπτωση.
Για οικόπεδα που δημιουργήθηκαν μετά την 04.11.2011, ημερομηνία δημοσίευσης του από 04.11.2011 π.δ. (ΑΑΠ 289), ισχύει πρόσθετη προϋπόθεση ελάχιστου μήκους προσώπου 10 μ. για εμβαδόν οικοπέδου έως 500 τ.μ. και 15 μ. για εμβαδόν μεγαλύτερο των 500 τ.μ.
. Της Γραμμάτης Μπακλατσή, τοπογράφου – πολεοδόμου μηχανικού
Τι συμβαίνει όταν οι μεταλλικές λάμψεις, τα φλογερά κόκκινα και τα εκρηκτικά μπλε του Κωστή Γεωργίου περιβάλλονται από τους γήινους τόνους των πέτρινων τοίχων ενός μνημείου;
Η απάντηση δίνεται φέτος το καλοκαίρι στη Ναύπακτο. Έπειτα από μια μακρά περίοδο επαφών, συναντήσεων και σχεδιασμού, παίρνει σάρκα και οστά μια ξεχωριστή πολιτιστική πρόταση. Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Αιτωλοακαρνανίας και Λευκάδας, σε συνδιοργάνωση με τα Σύγχρονα Εκπαιδευτήρια Κοτρώνη, φιλοξενούν την ατομική έκθεση «ONAR» του διεθνώς καταξιωμένου ζωγράφου και γλύπτη στον επιβλητικό χώρο του Φετιχιέ Τζαμιού στο λιμάνι της πόλης.
Ο Κωστής Γεωργίου, ένας δημιουργός με μακρά και επιτυχημένη παρουσία σε διεθνή μουσεία, γκαλερί και δημόσιους χώρους παγκοσμίως, φέρνει στη Ναύπακτο μια προσεκτικά επιλεγμένη συλλογή έργων που συνομιλούν μοναδικά με την αρχιτεκτονική του μνημείου. Η έκθεση περιλαμβάνει μια εντυπωσιακή γλυπτική εγκατάσταση με τις «9 Μούσες», τον μνημειακών διαστάσεων πολύπτυχο πίνακα «Ελεγεία», καθώς και άλλα χαρακτηριστικά γλυπτά και ζωγραφικά έργα, ορισμένα εκ των οποίων παρουσιάζονται για πρώτη φορά στο κοινό.
Η πραγματοποίηση της έκθεσης στην καρδιά της καλοκαιρινής σεζόν θα προσφέρει στους χιλιάδες Έλληνες και ξένους επισκέπτες της Ναυπάκτου την ευκαιρία να έρθουν σε άμεση επαφή με τη σύγχρονη ελληνική εικαστική δημιουργία. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στην εκπαιδευτική διάσταση της δράσης, καθώς η έκθεση θα συνεχιστεί έως τα μέσα Οκτωβρίου, για να δώσει τη δυνατότητα στη νεότερη γενιά και τους μαθητές να γνωρίσουν από κοντά το έργο ενός σπουδαίου δημιουργού.
Συνδιοργάνωση: Εφορεία Αρχαιοτήτων Αιτωλοακαρνανίας και Λευκάδας & Σύγχρονα Εκπαιδευτήρια Κοτρώνη
Επιμέλεια: Φωτεινή Σαράντη – Βίβιαν Στάικου
Διάρκεια έκθεσης: 16 Ιουλίου – 11 Οκτωβρίου 2026
Ωράριο Λειτουργίας: Τετάρτη – Κυριακή, 11.00-13.00 και 19.00-22.00
Σειρά παραιτήσεων αντιδημάρχων σε όλη τη χώρα, έχει προκαλέσει η πρόσφατη ψήφιση και εφαρμογή του Νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ν. 5314/2026), καθώς οι νέες διατάξεις στερούν από δεκάδες αιρετούς τη δυνατότητα να ασκούν τα καθήκοντά τους χωρίς να θυσιάζουν την επαγγελματική τους υπόσταση.
Ποιους αντιδημάρχους αφορά
Δυο κυρίως είναι οι κατηγορίες αιρετών στελεχών:
Άμισθοι Αντιδήμαρχοι – Δημόσιοι Υπάλληλοι: Με βάση τη νέα ερμηνεία, στερούνται το δικαίωμα της ειδικής διοικητικής άδειας με πλήρεις αποδοχές από την οργανική τους θέση. Αυτό τους αναγκάζει να επιλέξουν ανάμεσα στην εργασία τους και την προσφορά στον Δήμο.
Έμμισθοι Αντιδήμαρχοι – Ιδιωτικοί Υπάλληλοι: Διατηρείται το ασυμβίβαστο που απαγορεύει σε ενεργούς υπαλλήλους νομικών προσώπων ιδιωτικού δικαίου (Α.Ε., Ε. Π.Ε., Ι.Κ.Ε.) να αναλάβουν έμμισθη θέση, δημιουργώντας ανισότητες σε σχέση με τους ελεύθερους επαγγελματίες.
Κατάργηση Εντεταλμένων Συμβούλων: Η πλήρης κατάργηση του θεσμού οδήγησε στην αιφνίδια μεταφορά όλων των αρμοδιοτήτων στους ήδη επιβαρυμένους αντιδημάρχους, διογκώνοντας τον όγκο εργασίας τους.
Οι συνέπειες στους Δήμους
Κρίσιμοι τομείς, όπως η Κοινωνική Μέριμνα, η Καθαριότητα και τα Τεχνικά Έργα, μένουν χωρίς πολιτικό προϊστάμενο.
Έμπειρα αυτοδιοικητικά στελέχη αρνούνται να αναλάβουν θέσεις ευθύνης υπό τον φόβο της οικονομικής ή επαγγελματικής τους εξόντωσης.
Η Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) και περιφερειακοί δήμαρχοι ζητούν άμεσες νομοθετικές τροποποιήσεις για να μην παγώσει η καθημερινότητα των πολιτών.
Ο Δήμος Ναυπακτίας παρουσιάζει το Πολιτιστικό Πρόγραμμα για το Καλοκαίρι του 2026, με συναυλίες, θεατρικές παραστάσεις, εκθέσεις ζωγραφικής και φωτογραφίας, φεστιβάλ, χορευτικά δρώμενα και μουσικές βραδιές.
Από τον Ιούλιο έως και τον Σεπτέμβριο, η Ναύπακτος, το Αντίρριο, η Χάλκεια, η Αποδοτία, ο Πλάτανος και η Πυλήνη αποτελούν σημεία συνάντησης της μουσικής, του θεάτρου, σύγχρονης καλλιτεχνικής δημιουργίας, της τοπικής πολιτιστικής δραστηριότητας και της ζωντανής παράδοσης του τόπου.
Στο φετινό πρόγραμμα ξεχωρίζουν, μεταξύ άλλων, η μεγάλη συναυλία της Φωτεινής Δάρρα στην πλαζ Ναυπάκτου, η συναυλία της Ηρώς Σαΐα στο Φρούριο Αντιρρίου, το ρεσιτάλ κλασικής κιθάρας του διεθνώς αναγνωρισμένου καλλιτέχνη Δημήτρη Σουκαρά, το πάντα αγαπημένο Lepanto Rock Festival 2026 με τον Papazό και την μπάντα του, τον Δημήτρη Κοργιαλά και την μπάντα του, την «Γκρίζα Πόλη band», τη “The Bad Habits band» και τις «Ρωγμές», η συναυλία της Παπαχαραλαμπείου Δημοτικής Φιλαρμονικής Ναυπάκτου, η Γιορτή των Ξενιτεμένων, θεατρικές παραστάσεις, ρεσιτάλ κλασικού πιάνου, καθώς και οι εκθέσεις ζωγραφικής και φωτογραφίας. Ιδιαίτερη θέση κατέχουν και φέτος οι δράσεις των πολιτιστικών και μορφωτικών συλλόγων, μέσα από τις οποίες αναβιώνουν τοπικά έθιμα, παραδοσιακά ανταμώματα, μουσικές, χοροί και γεύσεις της Ναυπακτίας.
Η είσοδος είναι ελεύθερη σε όλες τις διοργανώσεις.
Ακολουθεί το αναλυτικό πρόγραμμα για το Καλοκαίρι του 2026:
ΔΕ ΝΑΥΠΑΚΤΟΥ
17 Ιουλίου 2026
«Το Ναυπακτιακό βιβλίο», Δήµος Ναυπακτίας σε συνεργασία µε την Εταιρεία Ναυπακτιακών Μελετών. Κήπος Αρχοντικού Μπότσαρη. Ώρα: 21.00
Η εκδήλωση πραγματοποιείται με την υποστήριξη του Ιδρύματος Δημητρίου και Αίγλης Μπότσαρη
28 Ιουλίου 2026
«Γιορτή Ξενιτεµένων», σε συνεργασία µε την Ι. Μητρόπολη Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου. Συµµετέχουν: Η χορωδία παραδοσιακής µουσικής της Ι.Μ Ναυπάκτου & Αγ. Βλασίου υπό τη διεύθυνση του Π. Αναστασόπουλου & οι χορευτικοί όµιλοι των Συλλόγων: Λ.Π.Χ.Ο.Ν «ΑΝΕΜΟΓΙΑΝΝΗΣ» & ΝΑ.Χ.Ο.Φ.Ε.Π. «ΝΑΥΣ».
Ενετικό Λιµάνι Ναυπάκτου. Ώρα: 20.00
31 Ιουλίου 2026
«Μουσική βραδιά µε την Παπαχαραλάµπειο Δηµοτική Φιλαρµονική», υπό τη διεύθυνση του αρχιµουσικού Λεωνίδα Δανιά. Αύλειος χώρος ιδρύµατος ΤΣΩΝΗ, (παραλία Ψανής). Ώρα: 21.00
LEPANTO ROCK FESTIVAL 2026
1 Αυγούστου 2026 «Papazό µε τη µπάντα του», «Δηµήτρης Κοργιαλάς µε την µπάντα του»
Πλαζ Ναυπάκτου (παραλία Ψανής). Ώρα: 21.00
2 Αυγούστου 2026 «Γκρίζα Πόλη band», «The Bad Habits band» και «ΡΩΓΜΕΣ».
Πλαζ Ναυπάκτου (παραλία Ψανής). Ώρα: 21.00
3 Αυγούστου 2026
Θεατρικό δρώµενο «Η ευτυχία βρίσκεται µέσα µας». Στωικοί Φιλόσοφοι µε την ερασιτεχνική οµάδα στο «Σπίτι του Θαλή». Κήπος Αρχοντικού Μπότσαρη. Ώρα: 21.00
Η εκδήλωση πραγματοποιείται με την υποστήριξη του Ιδρύματος Δημητρίου και Αίγλης Μπότσαρη
5 Αυγούστου 2026
«ΙΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΥΠΙΔΗ», µε την Ειρήνη Ευαγγελάτου και το θεατρικό εργαστήρι «Δρώντων Κάθαρσις».
Κάστρο Ναυπάκτου. Ώρα: 21.00
10 Αυγούστου 2026
Ρεσιτάλ κλασικής κιθάρας µε τον Δηµήτρη Σουκαρά.
Κήπος Αρχοντικού Μπότσαρη. Ώρα: 21.00
Η εκδήλωση πραγματοποιείται με την υποστήριξη του Ιδρύματος Δημητρίου και Αίγλης Μπότσαρη
11 Αυγούστου 2026
Πιάνο για τέσσερα χέρια µε τη Μαρία – Νεφέλη Κολοβού & την Κούλη Τσολοδήµου σε έργα A. Diabelli, W.A Motzart, L.V. Beethoven.
Κήπος Αρχοντικού Μπότσαρη. Ώρα: 21.00
Η εκδήλωση πραγματοποιείται με την υποστήριξη του Ιδρύματος Δημητρίου και Αίγλης Μπότσαρη
«Συναυλία µε την Ηρώ Σαΐα». «ΡΕΜΠΕΤΙΣΣΕΣ – Φωνές που δε λύγισαν». Μια «µουσική κατάδυση» στον θησαυρό του ρεµπέτικου, µέσα από τις γυναίκες που το σηµάδεψαν.