Τα Νομικά Πρόσωπα και κυρίως οι Επιχειρήσεις στους Δήμους ανέκαθεν γίνονται πεδίο τριβών και αντιπαραθέσεων. Πολλοί είναι οι λόγοι που μπορούν να ερμηνεύσουν αυτό το φαινόμενο. Στους πιο βασικούς συγκαταλέγονται το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας τους, που ως ένα βαθμό δίνει τη δυνατότητα «ευελιξίας», η οποία όμως ερμηνεύεται ανάλογα με τις αρχές που χαρακτηρίζουν την εκάστοτε δημοτική αρχή και τους εκπροσώπους της στη διοίκηση των φορέων αυτών. Έτσι η «ευελιξία» μπορεί να ταυτιστεί με την αποτελεσματική και διαφανή διοίκηση και διαχείριση, μπορεί να μετατρέπεται σε τεντωμένο σκοινί, μπορεί όμως και να ξεχειλώσει σε βαθμό που να προκαλέσει ντόμινο παρενεργειών.
Θα θυμούνται ίσως κάποιοι τις αναταράξεις και το θόρυβο των αντιδράσεων που είχε προκαλέσει η πολιτική απόφαση της εκκαθάρισης της «αμαρτωλής» ΑΝ.ΝΑ. Κι ενώ η ΑΝ.ΝΑ πλέον είναι παρελθόν, η ιστορία συνεχίζεται με άλλες όμως σελίδες.
Οι αντιδράσεις και οι «καταγγελίες» που προκλήθηκαν τόσο για τη ΔΕΥΑΝ όσο και για την ΚΕΔΝ κατά την προηγούμενη δημοτική περίοδο αλλά και με το ξεκίνημα της νέας δημιουργούν έντονο προβληματισμό. Ο σημερινός αντιδήμαρχος κ. Κοτρωνιάς είχε βάλει πολλά ερωτηματικά για τη ΔΕΥΑΝ στο τελευταίο δημοτικό συμβούλιο της θητείας Λουκόπουλου. Ο δημοτικός σύμβουλος κ. Κοτσανάς πυροδότησε το κλίμα με καταγγελτικές αναρτήσεις του για την ΚΕΔΝ, ενώ η εταιρεία διοικείται ακόμα από τη διοίκηση Λουκόπουλου.
Οι δύο επιχειρήσεις του Δήμου έχουν βρεθεί στο στόχαστρο και διαμορφώνεται ένα «πεδίο μάχης» με φωτοβολίδες και πυροτεχνήματα που κάνουν κρότο και δημιουργούν ένα θολό τοπίο, που μέχρι και σήμερα δεν ξεκαθαρίζεται. Γιατί η αντιπαράθεση που γίνεται μέσα από αναρτήσεις, ανακοινώσεις και δελτία τύπου που το ένα μάλιστα διαδέχεται το άλλο όχι μόνο δεν ξεκαθαρίζουν αλλά θολώνουν ακόμα περισσότερο το τοπίο κηλιδώνοντας μάλιστα και πρόσωπα που με αυτό τον τρόπο μετατρέπονται σε άμαχο πληθυσμό.
Κι ενώ δεν είχαν απαντηθεί ερωτήματα που είδαν το φως της δημοσιότητας σχετικά με αποφάσεις στη ΔΕΥΑΝ και τη ΚΕΔΝ και η κοινωνία δεν έχει επίσημα ενημερωθεί, η σημερινή δημοτική αρχή έφερε θέμα στο δημοτικό συμβούλιο τη συγκρότηση των νέων διοικήσεων στις συγκεκριμένες επιχειρήσεις. Κι αν δεν προέκυπτε το θέμα με την εγκύκλιο που «διαφωτίζει» το θέμα της «κυβερνησιμότητας» στα νομικά πρόσωπα και στις επιχειρήσεις των δήμων, τα θέματα αυτά δεν θα είχαν αναβληθεί και θα είχαν συγκροτηθεί τα νέα διοικητικά τους συμβούλια.
Εδώ προκύπτει το ερώτημα. Τι παραδίδουν οι σημερινές διοικήσεις, και τι θα παραλάβουν οι νέες; Γιατί ο κ. Λουκόπουλος δεν υλοποιεί την δέσμευσή του για γραπτό απολογισμό πριν παραδώσει τις διοικήσεις των επιχειρήσεων και των οργανισμών του δήμου; Με ποια εχέγγυα θα αναλάβουν οι νέες διοικήσεις όταν δεν γνωρίζουν βασικά θέματα και κρίσιμα ζητήματα που θα κληθούν άμεσα να διαχειρισθούν;
Το ότι νομικά δεν προβλέπεται η παράδοση – παραλαβή από τη μια στην άλλη δημοτική αρχή, αυτό δεν σημαίνει ότι απαλλάσσονται και οι πρώην και οι επόμενοι από την υποχρέωση να ενημερώνουν δημόσια και υπεύθυνα την κοινωνία, έτσι ώστε να μην αφήνονται περιθώρια παραπληροφόρησης, διαστρέβλωσης ή ακόμα και φήμες, ακόμα κι αβάσιμες, για καλύψεις.
Με αυτά και άλλα πολλά όχι μόνο αναπάντητα ερωτήματα αλλά και καυτά θέματα η νέα δημοτική αρχή καλείται ή να αλλάξει την πορεία του δήμου ή να συνεχίσει στη ρότα που χάραξαν οι προηγούμενοι. Εδώ είμαστε για να παρακολουθήσουμε την πορεία του δημοτικού σκάφους.
Το άρθρο 47 του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα άρθρα του εκλογικού πλαισίου, καθώς καθορίζει τον τρόπο με τον οποίο συγκροτούνται οι δημοτικοί και περιφερειακοί συνδυασμοί, τις προϋποθέσεις συμμετοχής των υποψηφίων και τη διαδικασία υποβολής των υποψηφιοτήτων στις αυτοδιοικητικές εκλογές.
Το άρθρο διατηρεί τη λογική του ενιαίου δημοτικού συνδυασμού. Κάθε παράταξη καταρτίζει έναν συνολικό συνδυασμό για ολόκληρο τον δήμο, με επικεφαλής τον υποψήφιο δήμαρχο και με επιμέρους υποψηφίους ανά εκλογική περιφέρεια και δημοτική κοινότητα. Στο ίδιο ψηφοδέλτιο εντάσσονται:
► οι υποψήφιοι δημοτικοί σύμβουλοι,
► οι υποψήφιοι σύμβουλοι κοινότητας,
► καθώς και οι εκπρόσωποι κοινοτήτων έως 300 κατοίκων.
Κάθε δημοτικός συνδυασμός περιλαμβάνει τον υποψήφιο δήμαρχο, τους υποψήφιους δημοτικούς συμβούλους, τους υποψήφιους συμβούλους δημοτικών κοινοτήτων και τους υποψήφιους εκπροσώπους των δημοτικών κοινοτήτων, σε ποσοστό ογδόντα τοις εκατό (80%) τουλάχιστον των δημοτικών κοινοτήτων.
Ο ελάχιστος αριθμός υποψηφίων που πρέπει να περιλαμβάνει ένας δημοτικός συνδυασμός είναι:
α) Για τους υποψήφιους δημοτικούς συμβούλους, ίσος τουλάχιστον με τον αριθμό των εδρών του δημοτικού συμβουλίου με δυνατότητα προσαύξησης έως και εκατό τοις εκατό (100%).
β) Για τους υποψήφιους συμβούλους και τους εκπροσώπους κάθε δημοτικής κοινότητας, ίσος τουλάχιστον με τον αριθμό των εδρών κάθε δημοτικής κοινότητας, με δυνατότητα προσαύξησης έως και εκατό τοις εκατό (100%). Ειδικά στις δημοτικές κοινότητες με πληθυσμό έως και τριακοσίους (300)κατοίκους ο συνδυασμός δύναται να έχει έως και τρεις (3) υποψηφίους εκπροσώπους.
γ) Από κάθε φύλο, ποσοστό σαράντα τοις εκατό (40%) τουλάχιστον του συνολικού αριθμού των υποψηφίων του οικείου συνδυασμού, συμπεριλαμβανομένου του υποψηφίου δημάρχου και εξαιρουμένων, από τον συνολικό αριθμό των υποψηφίων, των εκπροσώπων δημοτικών κοινοτήτων.
► Κάθε δημοτικός συνδυασμός δύναται να περιλαμβάνει υποψήφιους δημοτικούς συμβούλους έως και το δέκα τοις εκατό (10%) του αριθμού των εδρών του δημοτικού συμβουλίου, εφόσον οι υποψήφιοι αυτοί κατά την 31η Δεκεμβρίου του έτους διενέργειας των αυτοδιοικητικών εκλογών συμπληρώνουν έως και το τριακοστό (30ο) έτος της ηλικίας τους.
► Κάθε συνδυασμός: α) Για τις δημοτικές εκλογές δύναται να περιλαμβάνει:
Έως έναν (1) υποψήφιο, o οποίος εκλέγεται άνευ σταυρού προτίμησης, εφόσον το δημοτικό συμβούλιο αποτελείται από έως και δεκαπέντε (15) μέλη.
Έως δύο (2) υποψήφιους, οι οποίοι εκλέγονται άνευ σταυρού προτίμησης, εφόσον το δημοτικό συμβούλιο αποτελείται από δεκαεννέα (19) έως είκοσι εννέα (29) μέλη.
Έως τρεις (3) υποψήφιους, οι οποίοι εκλέγονται άνευ σταυρού προτίμησης, εφόσον το δημοτικό συμβούλιο αποτελείται από τριάντα πέντε (35) μέλη και άνω.
► Κάθε δημοτικός συνδυασμός υποβάλλει συνολικό παράβολο ανάλογα με τον πληθυσμό του δήμου.
α) Χίλια πεντακόσια (1.500) ευρώ για δήμους με πληθυσμό έως δύο χιλιάδες (2.000) κατοίκους.
β) Δυο χιλιάδες πεντακόσια (2.500) ευρώ για δήμους με πληθυσμό μεταξύ δύο χιλιάδων ενός (2.001) κατοίκων και δέκα χιλιάδων (10.000) κατοίκων.
γ) τέσσερις χιλιάδες (4.000) ευρώ για δήμους με πληθυσμό μεταξύ δέκα χιλιάδων ενός (10.001) κατοίκων και πενήντα χιλιάδων (50.000) κατοίκων.
δ) πέντε χιλιάδες (5.000) ευρώ για δήμους με πληθυσμό μεταξύ πενήντα χιλιάδων ενός (50.001) κατοίκων και εκατόν πενήντα χιλιάδων (150.000) κατοίκων.
ε) επτά χιλιάδες (7.000) ευρώ για δήμους με πληθυσμό μεγαλύτερο των εκατό πενήντα χιλιάδων ενός κατοίκων (150.001).
Σημαντική αλλαγή στον τρόπο λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης εισάγει ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης φέρνοντας για πρώτη φορά την ηλεκτρονική ψηφοφορία τόσο για τις αυτοδιοικητικές εκλογές όσο και για τα συμβουλευτικά δημοτικά δημοψηφίσματα και την ανάδειξη των συμβουλίων νέων.
Πρόκειται για μια μεταρρύθμιση που επιχειρεί να μεταφέρει σημαντικό μέρος της δημοκρατικής διαδικασίας στο ψηφιακό περιβάλλον. Μια νέα εκλογική διαδικασία που αργά ή γρήγορα θα επεκταθεί και στις εθνικές εκλογές, διευκολύνοντας όσους την ημέρα των εκλογών βρίσκονται εκτός του τόπου όπου είναι δημότες.
Αρχή από τις δημοτικές του 2028
Στο επίκεντρο της νέας αρχιτεκτονικής βρίσκεται η δυνατότητα άσκησης του εκλογικού δικαιώματος με ηλεκτρονική ψήφο για την ανάδειξη δημάρχων/δημοτικών συμβουλίων και περιφερειαρχών/περιφερειακών συμβουλίων αρχής γενομένης από τις επόμενες αυτοδιοικητικές εκλογές το 2028.
Ο εκλογέας διατηρεί το δικαίωμα επιλογής ανάμεσα στη φυσική παρουσία και την ηλεκτρονική συμμετοχή, χωρίς να καταργείται η παραδοσιακή μορφή ψηφοφορίας. Ωστόσο, για την αποτροπή της διπλής ψήφου, όσοι επιλέγουν την ηλεκτρονική διαδικασία εγγράφονται σε ειδικούς εκλογικούς καταλόγους και αποκλείονται από την ψηφοφορία με φυσική παρουσία.
Η διαδικασία της ηλεκτρονικής ψηφοφορίας προβλέπεται να διεξάγεται σε ειδικά εκλογικά τμήματα ηλεκτρονικής ψήφου που θα λειτουργούν σε ολόκληρη τη χώρα υπό την προϋπόθεση να έχουν εγγραφεί τουλάχιστον 30 εκλογείς ανά δήμο, προκειμένου να διασφαλίζεται η μυστικότητα της ψήφου και η αξιοπιστία της διαδικασίας.