Η εκτέλεση των δημοσίων και των δημοτικών έργων στη χώρα μας έχει τη δική της αξιοπρόσεκτη διαδρομή. Μια διαδρομή δαιδαλώδη που για να την ακολουθήσει κανείς χρειάζεται το μίτο της Αριάδνης για να μη χαθεί στο λαβύρινθο της    ελληνικής γραφειοκρατίας.

Ένα πλέγμα νόμων, προεδρικών διαταγμάτων και υπουργικών αποφάσεων ορίζουν τις διαδικασίες που πρέπει να ακολουθήσει η διοίκηση προκειμένου να ολοκληρώσει ένα έργο δημοσίου χαρακτήρα. Οι διαδικασίες αυτές σε πάρα πολλές περιπτώσεις είναι αντικρουόμενες και οι υπάλληλοι που     καλούνται να βάλουν την υπογραφή τους ακροβατούν ανάμεσα στη νομιμότητα και την παρανομία, με ό τι αυτό συνεπάγεται.

Αυτό πέρα από τις καθυστερήσεις που δημιουργεί στην υλοποίηση ενός έργου έχει συμβάλει και στη διαμόρφωση μιας αντίληψης στην κοινή γνώμη ότι για όλα φταίνε οι υπάλληλοι. Η κοινωνία δηλαδή βλέποντας τα αποτελέσματα αυτής της πολιτικής εύκολα ρίχνει την ευθύνη στον τελευταίο τροχό της αμάξης, εύκολα βλέπει το δένδρο και χάνει το δάσος.

Για την υλοποίηση ενός δημοσίου έργου πρέπει να υπάρχουν οι προβλεπόμενες από τη νομοθεσία μελέτες.

Οι μελέτες ανάλογα με τη φύση του έργου πρέπει να υποβληθούν σε μια σειρά από δημόσιες υπηρεσίες για να λάβουν τη σχετική έγκριση. Στη συνέχεια ακολουθεί ο δημόσιος μειοδοτικός διαγωνισμός, η υπογραφή των σχετικών συμβάσεων και η εκτέλεση του έργου με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.

Όταν πρόκειται για έργα που χρηματοδοτούνται από το ΕΣΠΑ έχουν εξασφαλισθεί όλες οι προβλεπόμενες αδειοδοτήσεις, υπάρχει η χρηματοδότηση και το έργο υλοποιείται απρόσκοπτα. Αυτό που πρέπει να εξασφαλίσει ο κύριος του έργου είναι η αυστηρή επίβλεψη ώστε το έργο να κατασκευασθεί όπως προβλέπεται στη μελέτη.

Ας δούμε τώρα ορισμένες από τις παθογένειες που τα δημόσια έργα γίνονται πολύ ακριβά και η ποιότητά τους είναι πολύ κάτω των προδιαγραφών τους.

Η πρώτη αδυναμία αφορά την μη πληρότητα των μελετών χωρίς να υπάρχει ευθύνη για τους μελετητές. Οι όποιες ελλείψεις στις μελέτες εμφανίζονται κατά την υλοποίηση των έργων και οδηγούν σε συμπληρωματικά έργα με όχι πάντα ορθές λύσεις και μεγάλο κόστος.

Η δεύτερη αδυναμία αφορά τις μεγάλες εκπτώσεις που δίνονται και οι οποίες οδηγούν σε έργα χαμηλής ποιότητας. Αυτό είναι αναπόφευκτο δεδομένου ότι με τιμές αγοράς είναι αδύνατο να υλοποιηθούν έργα σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στη μελέτη.

Επομένως οι μεγάλες εκπτώσεις στηρίζονται στην ανομολόγητη παραδοχή εκ μέρους των εργοληπτών ότι η επίβλεψη θα είναι χαλαρή και κάποιες από τις εργασίες ή τα υλικά που προβλέπονται θα τα αποφύγουν, σε βάρος βέβαια της ποιότητας του έργου.

Η τρίτη αδυναμία αφορά την ελλιπή επίβλεψη η οποία είναι αποτέλεσμα της έλλειψης τεχνικού προσωπικού.

Ιδιαίτερα για μεγάλα έργα με αφανείς (υπόγειες) εργασίες η συνεχής παρουσία του επιβλέποντα μηχανικού είναι απόλυτα αναγκαία. Πώς όμως μπορεί να γίνει αυτό όταν ο ίδιος μηχανικός έχει όλη τη γραφειοκρατική δουλειά και ταυτόχρονα καλείται να επιβλέπει πολλά έργα από το Γαλατά μέχρι τη Γραμμένη Οξιά,  για να αναφερθούμε στο δήμο Ναυπακτίας;

Με αφορμή το τελευταίο δημοτικό συμβούλιο και τα πεζοδρόμια που κατασκευάσθηκαν ανατολικά από το Σκα προέκυψε ότι το έργο κατασκευάσθηκε χωρίς μελέτη για τη διευθέτησης των ομβρίων. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να ζητήσει ο δήμος τη συνδρομή του Τεχνικού Συμβουλίου της Περιφέρειας ενώ το έργο ήταν σε εξέλιξη, και να προστεθούν οι εργασίες απορροής των ομβρίων που οδήγησαν σε επιβάρυνση του έργου κατά 50%.

Επίσης δεν προβλέφθηκε ο αγωγός για την αποχέτευση παρά το γεγονός ότι υπήρχαν αιτήσεις δημοτών που θέλουν να συνδεθούν με το αποχετευτικό σύστημα. Αυτό  εντός ολίγου θα οδηγήσει σε ξήλωμα της ασφάλτου και επανάληψη του ράβε ξήλωνε.

Ας ελπίσουμε ότι οι νέες επεκτάσεις των πεζοδρομίων θα συνεχισθούν με πλήρη φάκελο μελετών ώστε να δούμε ολοκληρωμένα έργα που θα λειτουργούν σε βάθος χρόνου χωρίς το γνωστό ράβε ξήλωνε.