Πυκνώνουν οι αντιδράσεις και παράλληλα οι πρωτοβουλίες θεσμικών και επιστημονικών φορέων, που ζητούν να μην εφαρμοστεί οριζόντια η συρρίκνωση των ορίων των οικισμών σε όλη τη χώρα αλλά να προβλεφθούν λύσεις επεκτάσεων εκεί που υπάρχει επιστημονική και κοινωνική τεκμηρίωση.
Η Επιτροπή Περιβάλλοντος της ΚΕΔΕ ζητά διασφάλιση της συνέχειας δόμησης σε οικισμούς που διαθέτουν υποδομές και κοινωνική ζωή και ετοιμάζει παρέμβαση διαβούλευσης με το Υπουργείο Περιβάλλοντος, το Συμβούλιο της Επικρατείας και το ΤΕΕ.
Τι σχεδιάζει το υπουργείο
Στο υπουργείο Περιβάλλοντος, αφού θεσμοθετήθηκε και έχει τεθεί σε ισχύ το νέο ΠΔ 194/2025, με τίτλο: «Καθορισμός κριτηρίων, τρόπου και διαδικασιών οριοθέτησης των οικισμών της Χώρας με πληθυσμό κάτω των δύο χιλιάδων (2.000) κατοίκων, περιλαμβανομένων και των προϋφιστάμενων του 1923, καθώς και καθορισμός χρήσεων γης και γενικών όρων και περιορισμών δόμησης» υπάρχουν σχεδιασμοί για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα απώλειας του δικαιώματος δόμησης, που δημιουργείται για χιλιάδες ιδιοκτήτες.
Σύμφωνα με τις διατάξεις του Π.Δ. 194/2025 προβλέπονται τρεις ζώνες για τους οικισμούς, σύμφωνα με τη χρονική εξέλιξή τους μέχρι το 1983:
Ζώνη Α οικισμού: Τμήμα προϋφιστάμενο του 1923 (ιστορικός πυρήνας).
Στην Α’ Ζώνη η ελάχιστη αρτιότητα είναι 2 στρέμματα και το ελάχιστο μήκος προσώπου σε κοινόχρηστο δρόμο τα 15 μέτρα.
Ζώνη Β οικισμού: Το συνεκτικό́ τμήμα που δημιουργήθηκε από το 1923 έως το 1983.
Ζώνη Β1 οικισμού: Το διάσπαρτο τμήμα αυτού, που δημιουργήθηκε από το 1923 έως το 1983.
Στις Ζώνες Β’ και Β 1του οικισμού άρτια οικόπεδα θεωρούνται όσα είναι από 300 τ.μ. έως 2.000 τ.μ. με πρόσωπο 10 μέτρων σε κοινόχρηστο χώρο.
Από την κατηγοριοποίηση έχει απενταχθεί η Γ Ζώνη που είχε περιληφθεί στο προηγούμενο σχέδιο Π.Δ. (που εστάλη στο ΣτΕ και απορρίφθηκε) και περιλάμβανε τις περιοχές του οικισμού μετά τη Β1΄ Ζώνη μέχρι και το καθορισμένο όριο του οικισμού
Οι διατάξεις του Π.Δ. 194/2025 δεν κάνουν καμία πρόβλεψη για τους οικισμούς μετά το 1983.
Μετά από την έκδοση του Π.Δ. 194/2025, οι πολίτες που είχαν περιουσίες στις περιοχές που δεν προβλέπονται στο Π.Δ. δικαιολογημένα ανησυχούν για την αρτιότητα των οικοπέδων τους.
Όσοι πολίτες έχουν ήδη χτίσει, σε τέτοιες περιοχές δεν θα έχουν καμία συνέπεια.
Υπάρχουν όμως και πολλοί άλλοι, που έχουν ιδιόκτητα οικόπεδα στις παραπάνω περιοχές, χωρίς να έχουν ακόμη χτίσει και ανησυχούν ότι, πολλά από αυτά κινδυνεύουν να γίνουν ξαφνικά αγροτεμάχια.
Περιοχές Ελέγχου Χρήσεων (ΠΕΧ) που θα είναι εκτός ορίων οικισμού και εκτός σχεδίου
Σύμφωνα με δηλώσεις αρμοδίων παραγόντων της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΕΝ υπάρχει πρόθεση του υπουργείου να οργανώσει αυτές τις περιοικιστικές Ζώνες (Ζώνες Γ’ ή τμήματα αυτών) σε Περιοχές Ελέγχου Χρήσεων (ΠΕΧ) που θα είναι εκτός ορίων οικισμού και εκτός σχεδίου.
Μαζί με τη δυνατότητα δόμησης στις περιοχές αυτές, ο νομοθέτης θα μπορέσει να βάλει ειδικές χρήσεις (π.χ. κοινωνική κατοικία) και να προσδιορίσει και μία αρτιότητα, η οποία να είναι μεταξύ 2 και 4 στρεμμάτων. Επομένως αυτή η περιοικιστική περιοχή θα έχει μεγαλύτερη αρτιότητα από τα εντός οικισμού, που είναι 300 έως 400 τ.μ. , αλλά μικρότερη από την εκτός σχεδίου και θα οργανωθεί υπό την προϋπόθεση ότι θα έχει πρόσωπο σε κοινόχρηστο δρόμο.
Ρεσιτάλ κλασικής κιθάρας «Νυχτερινά της Μεσογείου» στον Κήπο του Αρχοντικού Μπότσαρη
Ο Δήμος Ναυπακτίας προσκαλεί το κοινό σε μία ξεχωριστή μουσική βραδιά με τον διακεκριμένο κιθαριστή και ενορχηστρωτή Δημήτρη Σουκαρά, τη Δευτέρα, 10 Αυγούστου 2026, στις 21:00, στον Κήπο του Αρχοντικού Μπότσαρη.
Το ρεσιτάλ κλασικής κιθάρας με τίτλο «Νυχτερινά της Μεσογείου» θα ταξιδέψει το κοινό σε διαφορετικές εποχές, μουσικές παραδόσεις και τόπους, μέσα από ένα πρόγραμμα που αναδεικνύει τον πλούτο και την εκφραστική δύναμη της κιθάρας. Η εκδήλωση πραγματοποιείται με την υποστήριξη του Ιδρύματος Δημητρίου και Αίγλης Μπότσαρη. Ο Δημήτρης Σουκαράς, με έδρα το Λονδίνο, συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους Έλληνες κιθαριστές της νεότερης γενιάς. Είναι απόφοιτος της Royal Academy of Music, του University of Surrey και του Ιονίου Πανεπιστημίου, έχει αποσπάσει περισσότερα από είκοσι διεθνή βραβεία και είναι ο μοναδικός κιθαριστής που έχει τιμηθεί από την Ακαδημία Αθηνών. Εμφανίζεται διεθνώς ως σολίστ και μουσικός δωματίου, ενώ έχει συνεργαστεί με κορυφαίους δημιουργούς, μεταξύ των οποίων οι βραβευμένοι με Grammy Leo Brouwer και Sergio Assad.
Στη Ναύπακτο θα παρουσιάσει ένα ιδιαίτερα πλούσιο πρόγραμμα, στο οποίο συναντώνται το εμβληματικό “Cinema Paradiso” του Ennio Morricone, έργα των Francisco Tárrega, Heitor Villa-Lobos, Leo Brouwer και Astor Piazzolla, αλλά και αγαπημένες δημιουργίες του Μάνου Χατζιδάκι και του Μίκη Θεοδωράκη. Το μουσικό ταξίδι συμπληρώνουν έργα των Erik Satie, Carlo Domeniconi, Jorge Cardoso και Roland Dyens, καθώς και επιλογές από τραγούδια των Beatles. Κάτω από τον αυγουστιάτικο ουρανό και στο ξεχωριστό περιβάλλον Αρχοντικού Μπότσαρη, τα «Νυχτερινά της Μεσογείου» υπόσχονται μία βραδιά υψηλής αισθητικής, γεμάτη μελωδίες, εικόνες και μουσικά χρώματα από την Ελλάδα, τη Μεσόγειο και τον κόσμο.
Ώρα για ένα νέο Σχέδιο Πολιτικής Προστασίας και Κλιματικής Ανθεκτικότητας.
Οι πρόσφατες πυρκαγιές απέδειξαν ότι η κλιματική κρίση δεν αποτελεί πλέον μια μελλοντική απειλή. Είναι η πραγματικότητα που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε με σοβαρότητα, σχέδιο και ευθύνη.
Η Ναυπακτία διαθέτει έναν μοναδικό φυσικό και πολιτιστικό πλούτο. Τα εκτεταμένα δάση της Ορεινής Ναυπακτίας, της Πυλήνης, της Αποδοτίας και του Πλατάνου, η Εύηνολίμνη, αλλά και μνημεία ανεκτίμητης αξίας, όπως το Κάστρο της Ναυπάκτου, ο αρχαιολογικός χώρος της Βελβίνας και το Αρχαίο Θέατρο Μακύνειας, αποτελούν περιουσία όλων μας.
Η προστασία τους δεν μπορεί να βασίζεται μόνο στην καταστολή μιας πυρκαγιάς όταν αυτή εκδηλωθεί. Απαιτείται ένας ολοκληρωμένος σχεδιασμός με έμφαση στην πρόληψη, την τεχνολογία, τον εθελοντισμό και τη διαρκή συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων.
Γι’ αυτό προτείνουμε τη δημιουργία του προγράμματος «ΑΣΠΙΔΑ ΝΑΥΠΑΚΤΙΑ 2030», ενός σύγχρονου σχεδίου Πολιτικής Προστασίας και Κλιματικής Ανθεκτικότητας, που θα περιλαμβάνει:
🔹 Ψηφιακή επιτήρηση των δασών, με drones, θερμικές κάμερες και σύγχρονα συστήματα έγκαιρης ανίχνευσης καπνού και πυρκαγιάς.
🔹 Αξιοποίηση της Εύηνολίμνης ως επιχειρησιακού πλεονεκτήματος, εξετάζοντας τη δυνατότητα υδροληψίας από εναέρια μέσα και δημιουργώντας δίκτυο υδατοδεξαμενών στις ορεινές δημοτικές ενότητες.
🔹 Ίδρυση Δημοτικού Σώματος Εθελοντών Πολιτικής Προστασίας, με εκπαίδευση, πιστοποίηση και ουσιαστικά κίνητρα συμμετοχής για νέους, αποστράτους των Σωμάτων Ασφαλείας και ενεργούς πολίτες, σε συνεργασία με όλες τις εθελοντικές ομάδες της περιοχής.
🔹 Ειδικά σχέδια πυροπροστασίας για μνημεία και αρχαιολογικούς χώρους, όπως το Κάστρο της Ναυπάκτου, η Βελβίνα και το Αρχαίο Θέατρο Μακύνειας, ώστε να προστατεύσουμε όχι μόνο το φυσικό αλλά και το πολιτιστικό μας κεφάλαιο.
🔹 Ίδρυση μόνιμου Κέντρου Διαχείρισης Κρίσεων, το οποίο θα συντονίζει σε πραγματικό χρόνο τον Δήμο, την Πυροσβεστική, τις Δασικές Υπηρεσίες, την Περιφέρεια και τις εθελοντικές ομάδες, αξιοποιώντας την τεχνολογία και κάθε διαθέσιμο χρηματοδοτικό εργαλείο.
🔹 Εξασφάλιση χρηματοδότησης του προγράμματος μέσω ευρωπαϊκών και εθνικών πόρων, όπως το ΕΣΠΑ, το Ταμείο Ανάκαμψης, το πρόγραμμα «ΑΙΓΙΣ», τα προγράμματα INTERREG και το Πράσινο Ταμείο, ώστε οι απαραίτητες παρεμβάσεις να υλοποιηθούν χωρίς επιβάρυνση των δημοτών.
Η Πολιτική Προστασία δεν είναι μια υπηρεσία που ενεργοποιείται μόνο όταν ξεσπάσει μια πυρκαγιά. Είναι μια συνεχής επένδυση στην ασφάλεια των ανθρώπων, των χωριών μας, των δασών μας και της πολιτιστικής μας κληρονομιάς.
Η Ναυπακτία μπορεί και πρέπει να γίνει πρότυπο Δήμου στην πρόληψη και την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών.
Με σχέδιο. Με τεχνολογία. Με εθελοντισμό. Με συνεργασία.
Γιατί η καλύτερη πυρκαγιά είναι εκείνη που δεν θα εκδηλωθεί ποτέ.
Την ίδια στιγμή, αποτίουμε φόρο τιμής στους πυροσβέστες που έχασαν τη ζωή τους υπηρετώντας το καθήκον. Η αυτοθυσία τους μας υπενθυμίζει ότι η Πολιτική Προστασία δεν είναι μια θεωρητική έννοια, αλλά ένας καθημερινός αγώνας που πολλές φορές πληρώνεται με ανθρώπινες ζωές.
Παράλληλα, εκφράζουμε την αμέριστη συμπαράστασή μας στους κατοίκους του όμορου Δήμου Δωρίδας, που δοκιμάστηκαν από τις καταστροφικές πυρκαγιές. Οι πληγές που αφήνει πίσω της η φωτιά δεν γνωρίζουν διοικητικά όρια. Είναι πληγές που αφορούν ολόκληρη τη Στερεά Ελλάδα και απαιτούν αλληλεγγύη, συντονισμό και κοινή προσπάθεια.
Η Ναυπακτία αξίζει να είναι έτοιμη πριν από την επόμενη κρίση. Η πρόληψη δεν είναι κόστος. Είναι η μεγαλύτερη επένδυση στην ανθρώπινη ζωή, στο φυσικό περιβάλλον, στην τοπική οικονομία και στο μέλλον του τόπου μας.